щапхъэ техын
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
техын
(трех)
1. Зыгуэрым зыгуэр темылъыж щӀын, зыгуэрым телъыр тегъэкӀын.
руубрать, снять что-л. с кого-чего-л.
ЛӀыжь цӀыкӀур куэдрэ емылӀалӀэу бжэгъу цӀынэмкӀэ дыгъужьибгъур иукӀри я фэр джэдыгупхъэу трихащ.— Адыгэ таурыхъхэр
2. ЗалымыгъэкӀэ къеӀыхын, къыӀэщӀэгъэкӀын.
руотнять кого-что-л. у кого-л.
Си шыр абрэджхэм страхащ, - жери нэщхъейуэ щӀалэм къегъэзэж.— Къэбэрдей ӀуэрыӀуатэ
щапхъэ
1. Инагъ, кӀыхьагъ, хьэлъагъ с. ху. къызэрапщым ироджэ.
румера, единица измерения чего-л.
КӀыхьагъ къазэрапщ щапхъэ.
2. Зыгуэрхэр зыхуэдизыр белджылы щӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэп къызэрапщ пщалъэ е Ӏэмэпсымэ гуэр.
румера, мерка
3. Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ, гурыӀуэгъуэ ящӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэпыр.
рупример (приводимый в пояснение, доказательство чего-л.)
4. ЦӀыхум и дуней тетыкӀэм, и хьэл-щэным нэгъуэщӀхэр дэплъей, зыхалъхьэ хъуну хэлъыр.
рупример, образец (напр. для подражания)
ЗумылӀэж! ДяужькӀэ къэхъунум залӀэж, заукӀыжу щапхъэ Ӏейр къыумыгъанэ.— Нартхэр
Bu maddedeki ifadeler (3)
щапхъэ къэхьын
рупривести пример.
щапхъэ къытехын
ру1) снять мерку с кого-л. 2) брать пример с кого-л.
щапхъэ техын
щапхъэ къытехын
Мы си ӀэужьыфӀхэм трах щапхъэ цӀыхухэм.— ЩоджэнцӀыкӀу Нурий
Kitapta geçtiği hali
техын (трех) перех. гл. 1. убрать, снять что-л. с кого-чего-л. / Зыгуэрым зыгуэр темылъыж щӀын, зыгуэрым телъыр тегъэкӀын. * ЛӀыжь цӀыкӀур куэдрэ емылӀалӀэу бжэгъу цӀынэмкӀэ дыгъужьибгъур иукӀри я фэр джэдыгупхъэу трихащ. Ад. таур. 2. отнять кого-что-л. у кого-л. / ЗалымыгъэкӀэ къеӀыхын, къыӀэщӀэгъэкӀын. * Си шыр абрэджхэм страхащ, - жери нэщхъейуэ щӀалэм къегъэзэж. Къэб. фольк. Бзыпхъэ техын см. бзыпхъэ. Гуэныхь техын см. гуэныхь. Емынэ техын см. емынэ. Напэр техын см. напэ. Сурэт техын см. сурэт. И фэр техын см. фэ. Щапхъэ техын см. щапхъэ.
щапхъэ 1. мера, единица измерения чего-л. / Инагъ, кӀыхьагъ, хьэлъагъ с. ху. къызэрапщым ироджэ. КӀыхьагъ къазэрапщ щапхъэ. 2. мера, мерка / Зыгуэрхэр зыхуэдизыр белджылы щӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэп къызэрапщ пщалъэ е Ӏэмэпсымэ гуэр. 3. пример (приводимый в пояснение, доказательство чего-л.) / Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ, гурыӀуэгъуэ ящӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэпыр. 4. пример, образец (напр. для подражания) / ЦӀыхум и дуней тетыкӀэм, и хьэл-щэным нэгъуэщӀхэр дэплъей, зыхалъхьэ хъуну хэлъыр. * ЗумылӀэж! ДяужькӀэ къэхъунум залӀэж, заукӀыжу щапхъэ Ӏейр къыумыгъанэ. Нарт. Щапхъэ къэхьын привести пример. Щапхъэ къытехын 1) снять мерку с кого-л. 2) брать пример с кого-л. Щапхъэ техын = щапхъэ къытехын. * Мы си ӀэужьыфӀхэм трах щапхъэ цӀыхухэм. Щ. Н.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
щапхъэ
Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ ящӀын папщӀэ къагъэсэбэпыр.
Зы щапхъэ гуэр къэсхьынущи, къомыхьэлъэкӀынумэ, жызгъэӀэ.— Лъапсэ, 248
Deyimler (1)
щапхъэ техын
Зыгуэрым и щытыкӀэм, и Ӏуэху еплъыкӀэм, и дуней тетыкӀэм дэплъейн, абы хуэдэу щӀэн.
АбыкӀэ щапхъэ къызытепх хъуни щыӀэщ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 710
+1 örnek
Нартыхум и макъыр зэрызэхихыу, Мэмэт-щӀакъуэр пхъуэри коньякыр и румкэм къыхуригъэхъуащ, пивэри Къазбэч и стэканым из ищӀащ, итӀанэ езым и румкэри къиӀэтащ хъуэхъуэну: - Дыгуп дыгъэл, жыпӀэмэ дыгуп дыгъэлщ, итӀани, акъыл жыӀэ, напи жыӀэ, нэмыси – псомкӀи щапхъэ зытетхыж ди пашэр куэдрэ ди пашэу, бэӀутӀэӀуншэу дунейм тетыну ди гуапэщ.— Лъапсэ, 80
Kitapta geçtiği hali
ЩАПХЪЭ (11). Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ ящӀын папщӀэ къагъэсэбэпыр. Зы щапхъэ гуэр къэсхьынущи, къомыхьэлъэкӀынумэ, жызгъэӀэ. Лъапсэ, 248. ◊ Щапхъэ техын (11). Зыгуэрым и щытыкӀэм, и Ӏуэху еплъыкӀэм, и дуней тетыкӀэм дэплъейн, абы хуэдэу щӀэн. АбыкӀэ щапхъэ къызытепх хъуни щыӀэщ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 710. Нартыхум и макъыр зэрызэхихыу, Мэмэт-щӀакъуэр пхъуэри коньякыр и румкэм къыхуригъэхъуащ, пивэри Къазбэч и стэканым из ищӀащ, итӀанэ езым и румкэри къиӀэтащ хъуэхъуэну: - Дыгуп дыгъэл, жыпӀэмэ дыгуп дыгъэлщ, итӀани, акъыл жыӀэ, напи жыӀэ, нэмыси – псомкӀи щапхъэ зытетхыж ди пашэр куэдрэ ди пашэу, бэӀутӀэӀуншэу дунейм тетыну ди гуапэщ. Лъапсэ, 80.