щапхъэ
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
шъапхъ(э)/щапхъэ → щысэ; DERS 3
щапхъэ/шъапхъ(э) → щысэ; DERS 3
щапхъэ/щысапхъ; EMSAL (örnek)
щысапхъэ/щапхъэ; EMSAL (örnek)
щапхъэ/щысэ; İBRET
шъапхъэ/щапхъэ, БЗЫПХЪЭ; İLKE
щапхъэ/шъапхъэ, БЗЫПХЪЭ; İLKE
БЗЫПХЪЭ, шъапхъэ/щапхъэ, ПРИНЦИП; İLKE, PRENSİP
щапхъэ/шапхъ(э); KALIP, MODEL
ГЪУНАПӀЭ, ГЪУНАПКЪЭ, ГЪУНАЛЪ(Э), гъунэпкъапӀ(э)/гъунапкъапӀэ; шапхъэ/щапхъэ, КЪЭУХЬ; LİMİT
шапхъэ/щапхъэ, щысэ; MİSAL
щапхъэ/шапхъэ, щысэ; MİSAL
щысэ, шапхъэ/щапхъэ, ДЕРС, ПРИМЕР; MİSAL, İBRET, DERS 3
шапхъ(э)/щапхъэ, МОДЕЛЬ, ПАТРОН; MODEL, KALIP
ПЩАЛЪЭ, шалъ(э)/щалъэ, шапхъ(э)/щапхъэ; ÖLÇÜ
шапхъэ/щапхъэ, зышъапхъэ/ зыщапхъэ, СТАНДАРТ; STANDART
щапхъэ/шапхъэ, зышъапхъэ/ зыщапхъэ, СТАНДАРТ; STANDART
зышъапхъэ/зыщапхъэ, шапхъэ/ щапхъэ, СТАНДАРТ; STANDART,
шапхъ(э)/щапхъэ → ПЩАЛЪЭ; ÖLÇÜ
шапхъэ/щапхъэ → ГЪУНАПӀЭ; LİMİT
щапхъэ/шапхъэ → ГЪУНАПӀЭ; LİMİT
щапхъэ/шапхъ(э) → ПЩАЛЪЭ; ÖLÇÜ
Bu sonuç kitaptaki 22 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: пщалъэ, гъунапӀэ, щысэ
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
1. Инагъ, кӀыхьагъ, хьэлъагъ с. ху. къызэрапщым ироджэ.
румера, единица измерения чего-л.
КӀыхьагъ къазэрапщ щапхъэ.
2. Зыгуэрхэр зыхуэдизыр белджылы щӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэп къызэрапщ пщалъэ е Ӏэмэпсымэ гуэр.
румера, мерка
3. Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ, гурыӀуэгъуэ ящӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэпыр.
рупример (приводимый в пояснение, доказательство чего-л.)
4. ЦӀыхум и дуней тетыкӀэм, и хьэл-щэным нэгъуэщӀхэр дэплъей, зыхалъхьэ хъуну хэлъыр.
рупример, образец (напр. для подражания)
ЗумылӀэж! ДяужькӀэ къэхъунум залӀэж, заукӀыжу щапхъэ Ӏейр къыумыгъанэ.— Нартхэр
Bu maddedeki ifadeler (3)
щапхъэ къэхьын
рупривести пример.
щапхъэ къытехын
ру1) снять мерку с кого-л. 2) брать пример с кого-л.
щапхъэ техын
щапхъэ къытехын
Мы си ӀэужьыфӀхэм трах щапхъэ цӀыхухэм.— ЩоджэнцӀыкӀу Нурий
Kitapta geçtiği hali
щапхъэ 1. мера, единица измерения чего-л. / Инагъ, кӀыхьагъ, хьэлъагъ с. ху. къызэрапщым ироджэ. КӀыхьагъ къазэрапщ щапхъэ. 2. мера, мерка / Зыгуэрхэр зыхуэдизыр белджылы щӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэп къызэрапщ пщалъэ е Ӏэмэпсымэ гуэр. 3. пример (приводимый в пояснение, доказательство чего-л.) / Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ, гурыӀуэгъуэ ящӀын щхьэкӀэ къагъэсэбэпыр. 4. пример, образец (напр. для подражания) / ЦӀыхум и дуней тетыкӀэм, и хьэл-щэным нэгъуэщӀхэр дэплъей, зыхалъхьэ хъуну хэлъыр. * ЗумылӀэж! ДяужькӀэ къэхъунум залӀэж, заукӀыжу щапхъэ Ӏейр къыумыгъанэ. Нарт. Щапхъэ къэхьын привести пример. Щапхъэ къытехын 1) снять мерку с кого-л. 2) брать пример с кого-л. Щапхъэ техын = щапхъэ къытехын. * Мы си ӀэужьыфӀхэм трах щапхъэ цӀыхухэм. Щ. Н.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ ящӀын папщӀэ къагъэсэбэпыр.
Зы щапхъэ гуэр къэсхьынущи, къомыхьэлъэкӀынумэ, жызгъэӀэ.— Лъапсэ, 248
Deyimler (1)
щапхъэ техын
Зыгуэрым и щытыкӀэм, и Ӏуэху еплъыкӀэм, и дуней тетыкӀэм дэплъейн, абы хуэдэу щӀэн.
АбыкӀэ щапхъэ къызытепх хъуни щыӀэщ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 710
+1 örnek
Нартыхум и макъыр зэрызэхихыу, Мэмэт-щӀакъуэр пхъуэри коньякыр и румкэм къыхуригъэхъуащ, пивэри Къазбэч и стэканым из ищӀащ, итӀанэ езым и румкэри къиӀэтащ хъуэхъуэну: - Дыгуп дыгъэл, жыпӀэмэ дыгуп дыгъэлщ, итӀани, акъыл жыӀэ, напи жыӀэ, нэмыси – псомкӀи щапхъэ зытетхыж ди пашэр куэдрэ ди пашэу, бэӀутӀэӀуншэу дунейм тетыну ди гуапэщ.— Лъапсэ, 80
Kitapta geçtiği hali
ЩАПХЪЭ (11). Ӏуэхугъуэ, гупсысэ гуэр наӀуэ ящӀын папщӀэ къагъэсэбэпыр. Зы щапхъэ гуэр къэсхьынущи, къомыхьэлъэкӀынумэ, жызгъэӀэ. Лъапсэ, 248. ◊ Щапхъэ техын (11). Зыгуэрым и щытыкӀэм, и Ӏуэху еплъыкӀэм, и дуней тетыкӀэм дэплъейн, абы хуэдэу щӀэн. АбыкӀэ щапхъэ къызытепх хъуни щыӀэщ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 710. Нартыхум и макъыр зэрызэхихыу, Мэмэт-щӀакъуэр пхъуэри коньякыр и румкэм къыхуригъэхъуащ, пивэри Къазбэч и стэканым из ищӀащ, итӀанэ езым и румкэри къиӀэтащ хъуэхъуэну: - Дыгуп дыгъэл, жыпӀэмэ дыгуп дыгъэлщ, итӀани, акъыл жыӀэ, напи жыӀэ, нэмыси – псомкӀи щапхъэ зытетхыж ди пашэр куэдрэ ди пашэу, бэӀутӀэӀуншэу дунейм тетыну ди гуапэщ. Лъапсэ, 80.