дэгъэкӀын
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ДЭГЪЭКӀЫН, дэгъэкӀоен/дэгъэкӀуеин; ARTTIRMAK 2 (yükseltmek,)
дэгъэкӀоен/дэгъэкӀуеин, ДЭГЪЭКӀЫН; ARTTIRMAK 2 (yükseltmek,)
дэгъэкӀуеин/дэгъэкӀоен, ДЭГЪЭКӀЫН; ARTTIRMAK 2 (yükseltmek,)
ифын/ихун (рефы/иреху); ИГЪЭКӀЫН (регъэкӀы/ирегъэкӀ); ДЭГЪЭКӀЫН (ДЕГЪЭКӀ(ы); игъэкощыкӀын/игъэӀэпхъукӀын (регъэкощыкӀы/ирегъэӀэпхъукӀ); ХЭКУР ЕГЪЭБГЫНЭН (~ регъэбгынэ/~ ирегъэбгынэ); ИЗГНАННИЕ; SÜRGÜN 3 (etmek)
ифын/ихун, ИГЪЭКӀЫН, ДЭГЪЭКӀЫН, игъэкощыкӀын/игъэӀэпхъукӀын, ХЭКУР ЕГЪЭБГЫНЭН, ИЗГНАННИЕ; SÜRGÜN 3 (etmek)
гъэкощ(ын)/гъэӀэпхъуэ(н) (егъэкощы/егъэӀэпхъуэ); игъэкощыкӀ(ын)/игъэӀэпхъукӀ(ын) (рэгъэкощыкӀы/ирегъэӀэпхъукӀ); дэгъэкощыкӀ(ын)/дэгъэӀэпхъукӀ(ын) (дегъэкощыкӀы/дегъэӀэпхъукӀ); ИГЪЭКӀ(ЫН) (регъэкӀы/ирегъэкӀ); ДЭГЪЭКӀ(ЫН) (ДЕГЪЭКӀ(ы); TEHCİR (~etmek)
ДЭГЪЭКӀ(ЫН) → гъэкощ(ын); TEHCİR (~etmek); GÖÇ ETTİRMEK
ДЭГЪЭКӀЫН → ифын; SÜRGÜN 3 (etmek)
Bu sonuç kitaptaki 8 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: гъэкощын, ифын
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
1. ДэкӀын псалъэм и каузатив.
рукаузатив к дэкӀын
Махуэ дэгъэкӀын. Илъэс дэгъэкӀын.
+1 örnek
Зи щӀыхуэ птелъым и пӀалъэ дигъэкӀкъым.— Псалъэжьхэр
2. Зыгуэр дэхун.
руВыгнать, вывести со двора кого-что-л. (напр. скот, машину)
Жэмыр Ӏэхъуэм дэгъэкӀын.
Bu maddedeki ifadeler (3)
Kitapta geçtiği hali
дэгъэкӀын 1. каузатив к дэкӀын / ДэкӀын псалъэм и каузатив. Махуэ дэгъэкӀын. Илъэс дэгъэкӀын. * Зи щӀыхуэ птелъым и пӀалъэ дигъэкӀкъым. (погов.) 2. Выгнать, вывести со двора кого-что-л. (напр. скот, машину) / Зыгуэр дэхун. Жэмыр Ӏэхъуэм дэгъэкӀын. Гузэвэгъуэ дэгъэкӀын см. гузэвэгъуэ. Куэд дэгъэкӀын см. куэд. Ӏуэхур дэгъэкӀын см. Ӏуэху.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(дегъэкӀ)
1. Ӏуэху гуэркӀэ зыгуэр зыщӀыпӀэ гъэкӀуэн.
Нацдивизэр дагъэкӀа иужь куэдым я бжэщхьэӀум нал траӀулӀат, ди щӀалэхэр тхьэм фӀыкӀэ къытхуихьыж, жаӀэу.— Нал къута, 213
+2 örnek
[Чачэ:] Сэид тхьэмыщкӀэр дагъэкӀ хъумэ, гъуэмылэншэу дауэ дэбгъэкӀын?— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 634
Уи лъэрыгъыпсыр уи щхьэгъусэм Зэм пхуиубыду удигъэкӀырт.— Зэманым декӀу. «Батырыбжьэ», 11
2. Зэман гуэр, пӀалъэ гуэр гъэкӀуэн.
– ШейтӀан узыр бэлыхьщ, гъэхъужыгъуафӀэкъым, и щхьэм дэуеинкӀи мэхъу, - Сэид, игу къэкӀар жимыӀэн щхьэкӀэ, псчэ нэпцӀ зищӀри, тӀэкӀу дигъэкӀа иужь жиӀащ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 70
+2 örnek
– Зы пщыхьэщхьэ дэзмыгъэкӀыу сэ мы клубым сыкъокӀуэ, – жиӀэрт щӀалэм, – си къуэшхэми ящӀэ уи хъыбар— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 665
[Къэрэмырзэ] Нэхъыбэм я гугъэт [а лӀым] хьэпсым ис защӀэу и дунейр ихьу, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ зыгуэр ӀэщӀэщӀыхьыху, ягъэтӀысырт, ӀэщӀэмыщӀыхьӀауи куэд дигъэкӀыртэкъым.— Лыгъэ, 408
Kitapta geçtiği hali
ДЭГЪЭКӀЫН (дегъэкӀ) лъэӀ. (12). 1. (7). Ӏуэху гуэркӀэ зыгуэр зыщӀыпӀэ гъэкӀуэн. Нацдивизэр дагъэкӀа иужь куэдым я бжэщхьэӀум нал траӀулӀат, ди щӀалэхэр тхьэм фӀыкӀэ къытхуихьыж, жаӀэу. Нал къута, 213. [Чачэ:] Сэид тхьэмыщкӀэр дагъэкӀ хъумэ, гъуэмылэншэу дауэ дэбгъэкӀын? Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 634. Уи лъэрыгъыпсыр уи щхьэгъусэм Зэм пхуиубыду удигъэкӀырт. Зэманым декӀу. «Батырыбжьэ», 11. 2. (4). Зэман гуэр, пӀалъэ гуэр гъэкӀуэн. – ШейтӀан узыр бэлыхьщ, гъэхъужыгъуафӀэкъым, и щхьэм дэуеинкӀи мэхъу, - Сэид, игу къэкӀар жимыӀэн щхьэкӀэ, псчэ нэпцӀ зищӀри, тӀэкӀу дигъэкӀа иужь жиӀащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 70. – Зы пщыхьэщхьэ дэзмыгъэкӀыу сэ мы клубым сыкъокӀуэ, – жиӀэрт щӀалэм, – си къуэшхэми ящӀэ уи хъыбар. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 665. [Къэрэмырзэ] Нэхъыбэм я гугъэт [а лӀым] хьэпсым ис защӀэу и дунейр ихьу, сыт щхьэкӀэ жыпӀэмэ зыгуэр ӀэщӀэщӀыхьыху, ягъэтӀысырт, ӀэщӀэмыщӀыхьӀауи куэд дигъэкӀыртэкъым. Лыгъэ, 408.