шу
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
шу/шыу, (Абз. ЧЪЫГӀУ); ATLI
шыу/шу, (Абз. ЧЪЫГӀУ); ATLI
шыу/шу, шууей, (Абз. ЧЪЫГӀУ); BİNİCİ
шу → шыу; BİNİCİ
Bu sonuç kitaptaki 4 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: шыу
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Шым тес цӀыху.
рувсадник
Нарт шур гъуэгуанэ техьэмэ, зыхуежьам нэмысу къигъазэркъым.— Нартхэр
Джэд зэрыӀуаху, зэрагъащтэ макъ.
рувозглас, которым отгоняют кур
Bu maddedeki ifadeler (7)
шурэ лъэсрэ я зэхуакущ
руочень далеко {ему до него}.
шу гъусэ
Шууэ зыгуэрым щӀыгъуу зыщӀыпӀэ кӀуэ цӀыху.
руспутник кого-л. (на коне); эскорт, сопровождающий верхом кого-л.
Шу гъусэхэр иӀэу ЛӀыгъур и хэкум къашэжащ.— КӀэрашэ Тембот, Акъсырэ Залымхъан
шу закъуэ гъуазэ
ЛӀыгъэ зэрыхэлъым, зауэхуэӀэзэу зэрыщытым папщӀэ гъуазэу хах шу закъуэ.
ручеловек, ставший предводителем отряда, войска исключительно за боевые заслуги
шу зэтес
Еплъ: шу
3 ifade daha
шу табын
Шу гупышхуэ.
рубольшой отряд всадников
шу табыр
ШатэкӀэ пща ху хьэжыгъэм къыхэщӀыкӀа хьэлу (куэдрэ зэрызэмыкӀуэкӀым къыхэкӀыу, зекӀуэ щежьэкӀэ, гъуэгуанэ щытехьэкӀэ гъуэмылэу къыздащтэрт).
ручурек из просяной муки на сметане (берут в дорогу)
Еплъ: шу табын. шу хьэлу
шу цӀахуцӀэ 1
Уанэ зытемылъ шым тес.
ру. всадник на лошади без седла
2. Ӏэщэншэ шу.
рувсадник без оружия, снаряжения
Kitapta geçtiği hali
шу I всадник / Шым тес цӀыху. * Нарт шур гъуэгуанэ техьэмэ, зыхуежьам нэмысу къигъазэркъым. Нарт. Шурэ лъэсрэ я зэхуакущ очень далеко {ему до него}. шу гъусэ спутник кого-л. (на коне); эскорт, сопровождающий верхом кого-л. / Шууэ зыгуэрым щӀыгъуу зыщӀыпӀэ кӀуэ цӀыху. * Шу гъусэхэр иӀэу ЛӀыгъур и хэкум къашэжащ. КӀ. Т., Акъ. З. шу закъуэ гъуазэ устар. человек, ставший предводителем отряда, войска исключительно за боевые заслуги / ЛӀыгъэ зэрыхэлъым, зауэхуэӀэзэу зэрыщытым папщӀэ гъуазэу хах шу закъуэ. шу зэтес см. шу I. шу табын устар. большой отряд всадников / Шу гупышхуэ. шу табыр устар. см. шу табын. шу хьэлу устар. чурек из просяной муки на сметане (берут в дорогу) / ШатэкӀэ пща ху хьэжыгъэм къыхэщӀыкӀа хьэлу (куэдрэ зэрызэмыкӀуэкӀым къыхэкӀыу, зекӀуэ щежьэкӀэ, гъуэгуанэ щытехьэкӀэ гъуэмылэу къыздащтэрт). шу цӀахуцӀэ 1. всадник на лошади без седла / Уанэ зытемылъ шым тес. 2. переносное всадник без оружия, снаряжения / Ӏэщэншэ шу. II междом. возглас, которым отгоняют кур / Джэд зэрыӀуаху, зэрагъащтэ макъ.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Шым тес цӀыху.
Шур псы уэрым нытежынут, Жьыбгъэм тесу щытагъатэм.— Нэхулъэ къыщищӀым. «Батырыбжьэ», 22
+2 örnek
Шу къагъэкӀуащ тхылъыр кърагъэхьри, жиӀэрт Сентрал— Нал къута, 276
МафӀэм ихьыр умыщӀэу, шэм иукӀри мафӀэм исыжу, япэ ита шу гупыр кӀуэдыкӀейуэ напӀэзыпӀэм кӀуэдащ, сэшхуэ къихыгъуэ имыхуэу.— Лыгъэ, 412
Atasözleri (2)
шурэ лъэсрэ гъуэгу щызэгъусэркъым
Мыхьэнэ зыпымылъ Ӏуэхущ, жыхуиӀэщ.
[Алыджыкъуэ:] АрщхьэкӀэ шурэ лъэсрэ гъуэгу щызэгъусэркъым, жыхуаӀэрат, машинэм лъэсу къыкӀэлъыбжыхькӀэ сыт и мыхьэнэ?— МелыӀыч, 437
шурэ лъэсрэ я зэхуакущ
Гъунэгъуу зэкӀуалӀэкъым, зэщхькъым жыхуиӀэщ (зыр зым щрагъапщэм деж къагъэсэбэп хабзэщ).
Албиян жиӀэм уемыувэлӀэну Ӏэмал иӀэтэкъым, итӀани Иринэ идакъым: Грамотэмрэ приказымрэ шурэ лъэсрэ я зэхуакущ, жиӀэри— Щынэхужьыкъуэ, 30
+2 örnek
[Дэфэрэдж:] Сэ сызыщыгугъа, мыр къыщыщӀэкӀа – шурэ лъэсрэ я зэхуакущ, арщхьэкӀэ мо прокурору зыкъызыфӀэщӀыжа цӀыхубзым сеплъри занщӀэу сыкъэдыхьэшхащ— Лъапсэ, 24
А махуэ закъуэм Ботэхи куэдым гу лъитащ, умылъэгъуамэ, уи фӀэщ мыхъун Ӏэджи илъэгъуащ, школым егъэджакӀуэм щыжаӀэмрэ цӀыхум я дуней тетыкӀэмрэ шурэ лъэсрэ я зэхуакуу зэрыщытыр нэрылъагъути, къигъэщӀа псом и уасэт а махуэ закъуэр, илъэс псокӀэ и ныбжьэгъухэм яхуиӀуэтэжыну ирикъунщ.— Лъапсэ, 77
Kitapta geçtiği hali
ШУ (188). Шым тес цӀыху. Шур псы уэрым нытежынут, Жьыбгъэм тесу щытагъатэм. Нэхулъэ къыщищӀым. «Батырыбжьэ», 22. Шу къагъэкӀуащ тхылъыр кърагъэхьри, жиӀэрт Сентрал. Нал къута, 276. МафӀэм ихьыр умыщӀэу, шэм иукӀри мафӀэм исыжу, япэ ита шу гупыр кӀуэдыкӀейуэ напӀэзыпӀэм кӀуэдащ, сэшхуэ къихыгъуэ имыхуэу. Лыгъэ, 412. ☐ Шурэ лъэсрэ гъуэгу щызэгъусэркъым (1). Мыхьэнэ зыпымылъ Ӏуэхущ, жыхуиӀэщ. [Алыджыкъуэ:] АрщхьэкӀэ шурэ лъэсрэ гъуэгу щызэгъусэркъым, жыхуаӀэрат, машинэм лъэсу къыкӀэлъыбжыхькӀэ сыт и мыхьэнэ? МелыӀыч, 437. Шурэ лъэсрэ я зэхуакущ (3). Гъунэгъуу зэкӀуалӀэкъым, зэщхькъым жыхуиӀэщ (зыр зым щрагъапщэм деж къагъэсэбэп хабзэщ). Албиян жиӀэм уемыувэлӀэну Ӏэмал иӀэтэкъым, итӀани Иринэ идакъым: Грамотэмрэ приказымрэ шурэ лъэсрэ я зэхуакущ, жиӀэри. Щынэхужьыкъуэ, 30. [Дэфэрэдж:] Сэ сызыщыгугъа, мыр къыщыщӀэкӀа – шурэ лъэсрэ я зэхуакущ, арщхьэкӀэ мо прокурору зыкъызыфӀэщӀыжа цӀыхубзым сеплъри занщӀэу сыкъэдыхьэшхащ. Лъапсэ, 24. А махуэ закъуэм Ботэхи куэдым гу лъитащ, умылъэгъуамэ, уи фӀэщ мыхъун Ӏэджи илъэгъуащ, школым егъэджакӀуэм щыжаӀэмрэ цӀыхум я дуней тетыкӀэмрэ шурэ лъэсрэ я зэхуакуу зэрыщытыр нэрылъагъути, къигъэщӀа псом и уасэт а махуэ закъуэр, илъэс псокӀэ и ныбжьэгъухэм яхуиӀуэтэжыну ирикъунщ. Лъапсэ, 77.