хуэгъэзэн
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
къекӀокӀын/къекӀуэкӀын (къекӀокӀы/ къокӀуэкӀ), къечэрэзэкӀын/ къеджэрэзэкӀын (къечэрэзэкӀы/ къоджэрэзэкӀ), фэгъэзэн/хуэгъэзэн (фегъазэ/хуегъазэ), фэгъэзэпэн/ хуэгъэзэпэн (фегъэзапэ/хуегъэзапэ), фэгъэзэжьыпэн/хуэгъэзэжыпэн (фегъэзэжьыпэ/хуегъэзэжыпэ), етыпэн/етыпэн (ретыпэ/ иретыпэ), етыжьыпэн/етыжыпэн (ретыжьыпэ/иретыжыпэ); DEVRETMEK (dönmek, vermek, kesin olarak vermek, kesin olarak/geri vermek)
фэгъэзэн/хуэгъэзэн (фегъазэ/ хуегъазэ); фэӀопщын, (феӀопщы); фэӀофын/хуэӀуэхун (феӀофы/ хуеӀуэху); HAVALE (bir işi ~ etmek; delege etmek; ısmarlamak; sipariş etmek)
ӀугъэкӀэн/ӀугъэщӀэн; фэгъэзэн/ хуэгъэзэн, тегъэфэн/тегъэхуэн; İSABET ETTİRMEK (КӀэныр загощым нахьыжъым УНЭР ышынахьыкӀэ ӀуигъэкӀагъ/фигъэзагъ/ тыригъэфагъ.: Mirası paylaşırlarken büyük (ağabey), evi küçük erkek kardeşine isbet ettirdi.: ЩӀеиныр щагуэшым нэхъыжьым УНЭР ишынэхъыщӀэ ӀуигъэщӀащ/ хуигъэзащ/тригъэхуащ.)
фэгъэзэн/хуэгъэзэн → ӀугъэкӀэн; İSABET ETTİRMEK
фэгъэзэн/хуэгъэзэн → къекӀокӀын; DEVRETMEK (vermek)
хуэгъэзэн → фэгъэзэн; HAVALE (bir işi ~ etmek)
хуэгъэзэн/фэгъэзэн → ӀугъэкӀэн; İSABET ETTİRMEK
хуэгъэзэн/фэгъэзэн → къекӀокӀын; DEVRETMEK (vermek)
Bu sonuç kitaptaki 8 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: ӀугъэкӀэн, къекӀокӀын, фэгъэзэн
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
1. Хуэзэн 1, 2, 8, 9 псалъэм и каузатив.
рукаузатив к хуэзэн 1, 2, 8, 9
2. Зыгуэрым дежкӀэ, и лъэныкъуэкӀэ гъэзэн.
руповернуться чем-л. (напр. спиной) к кому-чему-л.
Есэнокъуэхэ я фызыжьым и къуэхэр щигъэшэскӀэ быдэу яжриӀэрт: - Бийм фи щӀыб хуэгъэзауэ фылӀэмэ, фыщӀэслъхьэжынкъым.— Къэрмокъуэ Хьэмид
3. Зыгуэрым дежкӀэ гъэзэн, хуэунэтӀын.
рунаправиться, повернуть к кому-чему-л.
Шум пщыӀэм хуигъэзащ.
Bu maddedeki ifadeler (1)
зыхуей хуэгъэзэн
Еплъ: зыхуей
Kitapta geçtiği hali
хуэгъэзэн 1. каузатив к хуэзэн 1, 2, 8, 9 / Хуэзэн 1, 2, 8, 9 псалъэм и каузатив. 2. повернуться чем-л. (напр. спиной) к кому-чему-л. / Зыгуэрым дежкӀэ, и лъэныкъуэкӀэ гъэзэн. * Есэнокъуэхэ я фызыжьым и къуэхэр щигъэшэскӀэ быдэу яжриӀэрт: - Бийм фи щӀыб хуэгъэзауэ фылӀэмэ, фыщӀэслъхьэжынкъым. Къэр. Хь. 3. направиться, повернуть к кому-чему-л. / Зыгуэрым дежкӀэ гъэзэн, хуэунэтӀын. Шум пщыӀэм хуигъэзащ. Зыхуей хуэгъэзэн см. зыхуей.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(хуегъазэ)
1. Зыгуэрым дежкӀэ, и лъэныкъуэкӀэ гъэзэн.
Сэ си щхьэр бийм дежкӀэ Хуэгъази уэ ӀукӀ…— ЗэныбжьэгъуитӀ. «Шум и гъуэгу», 33
2. Зыгуэр зыгуэрым тегъэхуэн, хуэгъэкӀуэн.
Топауэр зэуэм фӀыу хуагъазэт…— ЗэкъуэшитӀ. «ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ», 18
+2 örnek
Мывэ иныр къигъэхъейри Бжей жыг закъуэм хуигъэзащ.— Бжей жыгым и балладэ. «Батырыбжьэ», 67
[Алыджыкъуэ:] Бжэм тэмэму схухуэмыгъазэу сэри си хьэлъэр бжэм жьэхэзгъауэри хезгъэуд пэтащ.— МелыӀыч, 439
3. Зэман гуэрым иригъэхьэлӀэн.
ИгъащӀэм Рэссейм пщӀэншэу зыри къытхуищӀакъым! – жиӀэри Мусэ кӀиящ, «урар» нэхъ щаухым хуигъазэу.— Хъуэпсэгъуэ нур, 250
Kitapta geçtiği hali
ХУЭГЪЭЗЭН (хуегъазэ) лъэӀ. (7). 1. (2). Зыгуэрым дежкӀэ, и лъэныкъуэкӀэ гъэзэн. Сэ си щхьэр бийм дежкӀэ Хуэгъази уэ ӀукӀ… ЗэныбжьэгъуитӀ. «Шум и гъуэгу», 33. 2. (4). Зыгуэр зыгуэрым тегъэхуэн, хуэгъэкӀуэн. Топауэр зэуэм фӀыу хуагъазэт… ЗэкъуэшитӀ. «ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ», 18. Мывэ иныр къигъэхъейри Бжей жыг закъуэм хуигъэзащ. Бжей жыгым и балладэ. «Батырыбжьэ», 67. [Алыджыкъуэ:] Бжэм тэмэму схухуэмыгъазэу сэри си хьэлъэр бжэм жьэхэзгъауэри хезгъэуд пэтащ. МелыӀыч, 439. 3. (1). Зэман гуэрым иригъэхьэлӀэн. ИгъащӀэм Рэссейм пщӀэншэу зыри къытхуищӀакъым! – жиӀэри Мусэ кӀиящ, «урар» нэхъ щаухым хуигъазэу. Хъуэпсэгъуэ нур, 250.