кӀуэцӀрыхун
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(кӀуэцӀроху)
1. Пхыхун, пхыхуу ехуэхын.
рупровалиться сквозь что-л.
Мылым кӀуэцӀрыхун.
2. Бзэхын, уздэщыӀэр ямыщӀэу зэман гуэркӀэ укӀуэдын, зыщӀыпӀэ къэтын.
руисчезнуть, провалиться
-КӀуэцӀрыхуаи щхьэлтетыр, - хъущӀэрт Мысхьуди.— КӀыщокъуэ Алим
(кӀуэцӀреху)
1. Зыгуэр хуурэ кӀуэцӀрыгъэкӀын.
ругнать кого-что-л. через, сквозь что-л.
{Хьэсин тракторыр} вагъэ губгъуэшхуэм кӀуэцӀрихури.. иригъэзыхащ.— Ахъмэт Мухьэдин
2. КӀуэцӀрыкӀыу хэхуэн, еуэн (сэ, къамэ сыт хуэдэкӀэ).
рувогнать что-л. острое во что-л., проткнуть насквозь что-л.
ГъущӀ Ӏунэр пхъэм кӀуэцӀрыхун.
Kitapta geçtiği hali
кӀуэцӀрыхун I (кӀуэцӀроху) неперех. гл. 1. провалиться сквозь что-л. / Пхыхун, пхыхуу ехуэхын. Мылым кӀуэцӀрыхун. 2. переносное исчезнуть, провалиться / Бзэхын, уздэщыӀэр ямыщӀэу зэман гуэркӀэ укӀуэдын, зыщӀыпӀэ къэтын. * -КӀуэцӀрыхуаи щхьэлтетыр, - хъущӀэрт Мысхьуди. КӀ. А. {А} кӀуэцӀрыхун! {кӀуэцӀрыхуу ежьэжын!} чтоб {тебе, ему} провалиться! ЩӀы къатиблкӀэ кӀуэцӀрыхун см. щӀы. ЩӀым кӀуэцӀрыхун см. щӀы. II (кӀуэцӀреху) перех. гл. 1. гнать кого-что-л. через, сквозь что-л. / Зыгуэр хуурэ кӀуэцӀрыгъэкӀын. * {Хьэсин тракторыр} вагъэ губгъуэшхуэм кӀуэцӀрихури.. иригъэзыхащ. Ахъ. М. 2. вогнать что-л. острое во что-л., проткнуть насквозь что-л. / КӀуэцӀрыкӀыу хэхуэн, еуэн (сэ, къамэ сыт хуэдэкӀэ). ГъущӀ Ӏунэр пхъэм кӀуэцӀрыхун.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(кӀуэцӀроху)
1. Пхыхун, пхыхуу ехуэхын.
ПщӀантӀэм щыдыхьам зытеувар мылу кӀуэцӀрыхункӀэ мэшынэ жыпӀэнт [Хьэбибэ].— Нал къута, 285
2. Бзэхын, здэщыӀэ щӀыпӀэм щымыӀэжын.
Псы хуэлӀамэ, псымкӀэ кӀуагъэнщ жиӀэри псы цӀыкӀу ежэхымкӀэ кӀуащ [Дуду] – щыӀэкъым, къуакӀэбгыкӀэ гуэрхэм хъуакӀуэу дэмыту узиӀэ жиӀэри зиплъыхьа щхьэкӀэ, витӀыр кӀуэцӀрыхуам хуэдэщ.— ВитӀ, 414
+2 örnek
Шырыкъу къомыр кӀуэцӀрыхуам хуэдэу бзэхащ, зылӀ къуажэм дэсым щыщу къэмыхашэу.— МелыӀыч, 461
– КӀуэцӀрыхуаи щхьэлтетыр, - хъущӀэрт Мэсхьуди, игъащӀэм Мусэ къыкӀэрымыкӀыу къэзыджэдыхьу есар— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 632
Deyimler (4)
КӀуэцӀрыхун!
Ямылъагъужын; Ӏейуэ зыхущыт цӀыхум хужаӀэ псалъэ.
[Дисэ:] – Саримэ! Дэнэ, кӀуэцӀрыхун, уздэкӀуар?— Хъуэпсэгъуэ нур, 134
+1 örnek
[Дисэ Саримэ жреӀэ:] – Къэхъей зэ! КӀуэцӀрыхун!— Хъуэпсэгъуэ нур, 134
щӀы къатиблкӀэ кӀуэцӀрыхун
Еплъ: щӀы къатибл
щӀым кӀуэцӀрыхун
Еплъ: щӀы
кӀуэцӀырыхуу кӀуэдын
ЩышхыдэкӀэ жаӀэ псалъэ зэпха.
[Бекъан:] Бийр мобдеж къэсащи, ди лъахэр ирихыну къоӀэ, ди быни ди мылъкуи зэрепхъуэ, Ӏисраф ещӀ, мо кӀуэцӀрыхуу кӀуэдыныр [радио, газет сымэ] колхоз Уставым тогузэвыхь.— Нал къута, 271
+1 örnek
ЩӀым кӀуэцӀырыхуу кӀуэдам хуэдэщ [ЦӀыкӀущэ]— Нэгъуху, 34
Kitapta geçtiği hali
КӀУЭЦӀРЫХУН (кӀуэцӀроху) лъэмыӀ. (14). 1. (1). Пхыхун, пхыхуу ехуэхын. ПщӀантӀэм щыдыхьам зытеувар мылу кӀуэцӀрыхункӀэ мэшынэ жыпӀэнт [Хьэбибэ]. Нал къута, 285. 2. (13). Бзэхын, здэщыӀэ щӀыпӀэм щымыӀэжын. Псы хуэлӀамэ, псымкӀэ кӀуагъэнщ жиӀэри псы цӀыкӀу ежэхымкӀэ кӀуащ [Дуду] – щыӀэкъым, къуакӀэбгыкӀэ гуэрхэм хъуакӀуэу дэмыту узиӀэ жиӀэри зиплъыхьа щхьэкӀэ, витӀыр кӀуэцӀрыхуам хуэдэщ. ВитӀ, 414. Шырыкъу къомыр кӀуэцӀрыхуам хуэдэу бзэхащ, зылӀ къуажэм дэсым щыщу къэмыхашэу. МелыӀыч, 461. – КӀуэцӀрыхуаи щхьэлтетыр, - хъущӀэрт Мэсхьуди, игъащӀэм Мусэ къыкӀэрымыкӀыу къэзыджэдыхьу есар. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 632. ◊ КӀуэцӀрыхун! (3). Ямылъагъужын; Ӏейуэ зыхущыт цӀыхум хужаӀэ псалъэ. [Дисэ:] – Саримэ! Дэнэ, кӀуэцӀрыхун, уздэкӀуар? Хъуэпсэгъуэ нур, 134. [Дисэ Саримэ жреӀэ:] – Къэхъей зэ! КӀуэцӀрыхун! Хъуэпсэгъуэ нур, 134. ЩӀы къатиблкӀэ кӀуэцӀрыхун (1). Еплъ щӀы къатибл. ЩӀым кӀуэцӀрыхун (1). Еплъ щӀы II. КӀуэцӀырыхуу кӀуэдын (2). ЩышхыдэкӀэ жаӀэ псалъэ зэпха. [Бекъан:] Бийр мобдеж къэсащи, ди лъахэр ирихыну къоӀэ, ди быни ди мылъкуи зэрепхъуэ, Ӏисраф ещӀ, мо кӀуэцӀрыхуу кӀуэдыныр [радио, газет сымэ] колхоз Уставым тогузэвыхь. Нал къута, 271. ЩӀым кӀуэцӀырыхуу кӀуэдам хуэдэщ [ЦӀыкӀущэ]. Нэгъуху, 34.