къиудын
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(къреуд)
1. Еуауэ зыгуэр гъэджэлэн.
русбить ударом, выстрелом кого-что-л.
2. Ебэнурэ, еӀэпщакӀуэурэ зэуэ зыгуэр гъэджэлэн.
руповалить, свалить, побороть кого-л.
БэнакӀуэр къраудащ.
3. Зыгуэр къиупщӀыкӀын (джыдэ, фӀанэ с. ху.).
русрезать, срубить что-л. (напр. топором, тяпкой)
Удзыжьхэр фӀанэкӀэ къиудын.
4. Еуэурэ, теуӀуэурэ зыгуэрым илъ гуэр къигъэхун. Мыл къиудын.
рувыколотить, выбить
5. Нэщанэ щеуэкӀэ бжыгъэ гуэрым тегъэхуэн.
рупопасть в цель
Нэщанэ еуа щӀалэм куэд къриудащ.
6. Зыгуэрым и щӀыӀур кумб щӀын.
рувыдолбить, сделать углубление на поверхности чего-л.
ХакӀуэ къарапцӀэм щӀылъэр къреуд. ӀуэрыӀу.
7. Гъуанэ щӀын, пхрыудын.
рупорвать, продырявить что-л.
Лъэпэдыр банэм къромыгъэуд.
Bu maddedeki ifadeler (1)
бжэгъукӀэ къраудми имыщӀэн
Еплъ: бжэгъу
Kitapta geçtiği hali
къиудын (къреуд) перех. гл. 1. сбить ударом, выстрелом кого-что-л. / Еуауэ зыгуэр гъэджэлэн. 2. повалить, свалить, побороть кого-л. / Ебэнурэ, еӀэпщакӀуэурэ зэуэ зыгуэр гъэджэлэн. БэнакӀуэр къраудащ. 3. переносное срезать, срубить что-л. (напр. топором, тяпкой) / Зыгуэр къиупщӀыкӀын (джыдэ, фӀанэ с. ху.). Удзыжьхэр фӀанэкӀэ къиудын. 4. выколотить, выбить / Еуэурэ, теуӀуэурэ зыгуэрым илъ гуэр къигъэхун. Мыл къиудын. 5. попасть в цель / Нэщанэ щеуэкӀэ бжыгъэ гуэрым тегъэхуэн. Нэщанэ еуа щӀалэм куэд къриудащ. 6. выдолбить, сделать углубление на поверхности чего-л. / Зыгуэрым и щӀыӀур кумб щӀын. * ХакӀуэ къарапцӀэм щӀылъэр къреуд. ӀуэрыӀу. 7. порвать, продырявить что-л. / Гъуанэ щӀын, пхрыудын. Лъэпэдыр банэм къромыгъэуд. БжэгъукӀэ къраудми имыщӀэн см. бжэгъу.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(къреуд)
1. Еуауэ зыгуэр гъэджэлэн.
[БырмамытӀ:] Мэрыр жеим емызэгъмэ, дэра зи лажьэр? – жиӀэу япэ итам къыщыжьэдэкӀым, адэкӀэ жиӀэнум нэзмыгъэсу сеуэщ, сыкӀуэцӀыпкӀэри къизудащ, и пщампӀэр субыдщ, къыщыслъэфыжри сыщӀэкӀиящ: - Зи уни зи жьэгуи зыфӀэкӀуэда цӀыхур хьэдэлъэмыж пщӀыри уи фызым и гупэ угъуэлъыжауэ укъагъэтэджыжа?— ХьэщӀэ лъапӀэ, 406
+2 örnek
Къэрэжь тыкуэныбжэм деж Ӏуту плъэри, зыгуэрым и щхьэм матэшхуэ тету кӀуэуэ илъэгъуати, фочыр триубыдэри еуэри къриудащ, матэ зыхьым пхъэщхьэмыщхьэ ихьыр ирикӀутауэ щылъщ, лъыпсыр къыкӀуэцӀыжу.— Лъапсэ, 107
Уи зэ уэгъуэм бийр къибуду – Арщ уэ гъащӀэу къэбгъэщӀар.— ЩоджэнцӀыкӀу Алий и сурэт. «Мывэ хуабэ», 143
2. Зыгуэрым и щӀыӀум кумб щыщӀын.
[Къыдырым] И фӀалъэ лъакъуэмкӀэ теуэри щӀыр къриудащ, зэгуэпауэ къыщӀэкӀынти.— Кхъухь пхэнж, 503
+2 örnek
Зэзэмызэ грузовик блэкӀмэ, кумб къиудам псы итыр иутхырт.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 525
Мыхьэзырыр кхъэлэгъунэ закъуэрати, мыващӀэхэр мывэм еуӀуу щӀэст, кхъэлэгъунэр кърауд.— Кхъэлэгъунэ, 379
3. Зыгуэр гъуанэ щӀын, пхрыудын.
Бот и нэпкъпэпкъым деж ӀэштӀым ихуэн хуэдизу гъуанэшхуэ къиудат.— Хъуэпсэгъуэ нур, 294
Kitapta geçtiği hali
КЪИУДЫН (къреуд) лъэӀ. (26). 1. (12). Еуауэ зыгуэр гъэджэлэн. [БырмамытӀ:] Мэрыр жеим емызэгъмэ, дэра зи лажьэр? – жиӀэу япэ итам къыщыжьэдэкӀым, адэкӀэ жиӀэнум нэзмыгъэсу сеуэщ, сыкӀуэцӀыпкӀэри къизудащ, и пщампӀэр субыдщ, къыщыслъэфыжри сыщӀэкӀиящ: - Зи уни зи жьэгуи зыфӀэкӀуэда цӀыхур хьэдэлъэмыж пщӀыри уи фызым и гупэ угъуэлъыжауэ укъагъэтэджыжа? ХьэщӀэ лъапӀэ, 406. Къэрэжь тыкуэныбжэм деж Ӏуту плъэри, зыгуэрым и щхьэм матэшхуэ тету кӀуэуэ илъэгъуати, фочыр триубыдэри еуэри къриудащ, матэ зыхьым пхъэщхьэмыщхьэ ихьыр ирикӀутауэ щылъщ, лъыпсыр къыкӀуэцӀыжу. Лъапсэ, 107. Уи зэ уэгъуэм бийр къибуду – Арщ уэ гъащӀэу къэбгъэщӀар. ЩоджэнцӀыкӀу Алий и сурэт. «Мывэ хуабэ», 143. 2. (7). Зыгуэрым и щӀыӀум кумб щыщӀын. [Къыдырым] И фӀалъэ лъакъуэмкӀэ теуэри щӀыр къриудащ, зэгуэпауэ къыщӀэкӀынти. Кхъухь пхэнж, 503. Зэзэмызэ грузовик блэкӀмэ, кумб къиудам псы итыр иутхырт. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 525. Мыхьэзырыр кхъэлэгъунэ закъуэрати, мыващӀэхэр мывэм еуӀуу щӀэст, кхъэлэгъунэр кърауд. Кхъэлэгъунэ, 379. 3. (1). Зыгуэр гъуанэ щӀын, пхрыудын. Бот и нэпкъпэпкъым деж ӀэштӀым ихуэн хуэдизу гъуанэшхуэ къиудат. Хъуэпсэгъуэ нур, 294. ◊ БжэгъукӀэ къраудми мыщӀэн (3). Еплъ бжэгъу. [И] пыӀэкур къиудын (4). Еплъ пыӀэку.