къешэкӀын
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
щыхьэн/шыхьын (ещыхьэ/ешыхь); зэкӀоцӀыщыхьэн/зэкӀуэцӀышыхьын (зэкӀоцӀещыхьэ/зэкӀуэцӀешыхь); ещэкӀын/ешэкӀын (рещэкӀы/ирешэкӀ); къещэкӀын/къешэкӀын (къырещэкӀы/кърешэкӀ); тещыхьан/тещыхьын (тырещыхьэ /трешыхь); къытещыхьан/къытещыхьын (къытырещыхьэ/къытрешыхь); SARMAK
къешэкӀын/къещэкӀын → щыхьэн; SARMAK (bir şeyın üzerine/yakına doğru ~)
къещэкӀын/къешэкӀын → щыхьэн; SARMAK (bir şeyın üzerine/yakına doğru ~)
Bu sonuç kitaptaki 3 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: щыхьэн
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(кърешэкӀ)
ЩӀыпӀэр фӀыуэ зыцӀыху гуэрым партизанхэр мэз лъапэ защӀэкӀэрэ къришэкӀри зыхуейхэр яригъэлъэгъуащ.— Къэбэрдей
Еплъ: ешэкӀын
(кърешэкӀ)
1. Уи гъусэу е зыгуэрым (гу, машинэ) ибгъэтӀысхьэу зешэн.
руводить, возить кого-что-л.
Ар {Беслъэн} апхуэдизкӀэ пшэрыщэти, сыт щыгъуи выгукӀэ кърашэкӀырт.— Нэгумэ Шорэ
2. Зыпэгъэплъэн, зыгуэрым щыгъэгугъыурэ гъэпсэун.
рузаставить ждать чего-л. (напр. обещанного)
КъэгъапцӀэурэ къешэкӀын.
руа) (кърешэкӀ) перех. гл.; б) (къешэкӀащ) неперех. гл. см. ешэкӀын.
Сосрыкъуэ хуэшхуэ кӀапэр къипхъуатэри жыгыжь щытым къришэкӀщ, А жыгыжьри зэхуэдитӀу Иныжь хуэшхуэм зэпигъэщщ.— Нартхэр
Еплъ: ешэкӀын
Kitapta geçtiği hali
къешэкӀын I (кърешэкӀ) неперех. гл. см. ешэкӀын I. * ЩӀыпӀэр фӀыуэ зыцӀыху гуэрым партизанхэр мэз лъапэ защӀэкӀэрэ къришэкӀри зыхуейхэр яригъэлъэгъуащ. Къэб. II (кърешэкӀ) перех. гл. 1. водить, возить кого-что-л. / Уи гъусэу е зыгуэрым (гу, машинэ) ибгъэтӀысхьэу зешэн. * Ар {Беслъэн} апхуэдизкӀэ пшэрыщэти, сыт щыгъуи выгукӀэ кърашэкӀырт. Н. Ш. 2. переносное заставить ждать чего-л. (напр. обещанного) / Зыпэгъэплъэн, зыгуэрым щыгъэгугъыурэ гъэпсэун. КъэгъапцӀэурэ къешэкӀын. III а) (кърешэкӀ) перех. гл.; б) (къешэкӀащ) неперех. гл. см. ешэкӀын II. * Сосрыкъуэ хуэшхуэ кӀапэр къипхъуатэри жыгыжь щытым къришэкӀщ, А жыгыжьри зэхуэдитӀу Иныжь хуэшхуэм зэпигъэщщ. Нарт.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(кърешэкӀ)
Уи гъусэу е зыгуэрым ибгъэтӀысхьэу зыгуэр зешэн.
АрщхьэкӀэ кърашэкӀыр мыхьэнцигуащэу щалъагъум, гъумэтӀымэу унэм щӀыхьэжхэрт, комсомол щӀалэхэм хуэхъущӀэу.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 643
+2 örnek
[Алыджыкъуэ:] Ерагъпсэрагъыу шоферым сыкъызэфӀигъэувэжати, лъэбакъуэ закъуэ схуэчакъым, сабий зекӀуэкӀэ зрагъащӀэм хуэдэу псоми ди блыпкъыр яӀыгъыурэ зыкъомрэ дыкърашэкӀащ, дэр-дэру дызекӀуэжыфын щхьэкӀэ.— МелыӀыч, 436
ЯгъэзащӀэ ябгэм жиӀэр, Ныбэфыжьу, и щхьэр уэсу Выгум илъу кърашэкӀыр, Егъэунэхъур жиӀэм фӀэкӀыр. «— Тисей, 489
(кърешэкӀ)
Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ зыгуэр ешэкӀын.
Лъакъуэм вакъэр щикъуэщ, лъэныкъуэм хъыданыжь къришэкӀри,
(къешэкӀащ)
Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ зыгуэр ешэкӀауэ, ешыхьэкӀауэ щытын.
Псом япэ итыр ныбэфыжь гуэрт, и хьэжы ферсыр и щхьэшхуэм Ӏэпэм фӀэлъ Ӏэпхъуалъэм ещхьу фӀэӀуаӀуэ, бгырыпх хужь инри щэнейкӀэ къешэкӀауэ и ныбэр щӀиӀыгъэу.— Лъапсэ, 36
+2 örnek
Къущхьэ зыбжани я шабырым фэ кӀапсэ цӀыкӀу къешэкӀауэ, я джэдыгу гъурым ищӀыӀукӀэ езыхэм ящӀа сэ, сампӀэм илъу, якӀэрыщӀауэ, нэкӀуплъ хъужауэ зэхэтт; сонэхэр псыгъуэ хъужауэ, я къамэр дахэу, я пащӀэр ину къэкӀуат; татхэр лъахъшэ защӀэу, мычэму зэдауэу, зэныкъуэкъуу, псомкӀи мыарэзыуэ, нэхъ жьантӀэмкӀэ еӀэрт; цӀыхубзхэр щхьэхуэу зэхэувэжауэ я ӀэлъэщӀышхуэхэмкӀэ я нэкӀур щӀахъумэрэ нэ закъуэмкӀэ плъэмэ, цӀыхухъум нитӀкӀэ ялъагъум нэхърэ нэхъыбэ ялъагъуу зэӀущащэрт, къэрэхьэлъкъыр щӀызэхуашэсар къагурымыӀуэ хуэдэт.— Хъуэпсэгъуэ нур, 322
Палестинхэр зэрызехьэу ЩӀылъэм тетмэ, инщ я губжь, ПӀэтӀрон лентӀхэр къешэкӀауэ ЩамыщӀыххэ щӀым лъэужь.— Уафэ къащхъуэм пшэр хужьыбзэу. «Вагъуэ махуэ», 342
Kitapta geçtiği hali
КЪЕШЭКӀЫН I (кърешэкӀ) лъэӀ. (12). Уи гъусэу е зыгуэрым ибгъэтӀысхьэу зыгуэр зешэн. АрщхьэкӀэ кърашэкӀыр мыхьэнцигуащэу щалъагъум, гъумэтӀымэу унэм щӀыхьэжхэрт, комсомол щӀалэхэм хуэхъущӀэу. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 643. [Алыджыкъуэ:] Ерагъпсэрагъыу шоферым сыкъызэфӀигъэувэжати, лъэбакъуэ закъуэ схуэчакъым, сабий зекӀуэкӀэ зрагъащӀэм хуэдэу псоми ди блыпкъыр яӀыгъыурэ зыкъомрэ дыкърашэкӀащ, дэр-дэру дызекӀуэжыфын щхьэкӀэ. МелыӀыч, 436. ЯгъэзащӀэ ябгэм жиӀэр, Ныбэфыжьу, и щхьэр уэсу Выгум илъу кърашэкӀыр, Егъэунэхъур жиӀэм фӀэкӀыр. «Тисей», 489.
КЪЕШЭКӀЫН II (кърешэкӀ) лъэӀ. (1). Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ зыгуэр ешэкӀын. Лъакъуэм вакъэр щикъуэщ, лъэныкъуэм хъыданыжь къришэкӀри,
КЪЕШЭКӀЫН III (къешэкӀащ) лъэмыӀ. (8). Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ зыгуэр ешэкӀауэ, ешыхьэкӀауэ щытын. Псом япэ итыр ныбэфыжь гуэрт, и хьэжы ферсыр и щхьэшхуэм Ӏэпэм фӀэлъ Ӏэпхъуалъэм ещхьу фӀэӀуаӀуэ, бгырыпх хужь инри щэнейкӀэ къешэкӀауэ и ныбэр щӀиӀыгъэу. Лъапсэ, 36. Къущхьэ зыбжани я шабырым фэ кӀапсэ цӀыкӀу къешэкӀауэ, я джэдыгу гъурым ищӀыӀукӀэ езыхэм ящӀа сэ, сампӀэм илъу, якӀэрыщӀауэ, нэкӀуплъ хъужауэ зэхэтт; сонэхэр псыгъуэ хъужауэ, я къамэр дахэу, я пащӀэр ину къэкӀуат; татхэр лъахъшэ защӀэу, мычэму зэдауэу, зэныкъуэкъуу, псомкӀи мыарэзыуэ, нэхъ жьантӀэмкӀэ еӀэрт; цӀыхубзхэр щхьэхуэу зэхэувэжауэ я ӀэлъэщӀышхуэхэмкӀэ я нэкӀур щӀахъумэрэ нэ закъуэмкӀэ плъэмэ, цӀыхухъум нитӀкӀэ ялъагъум нэхърэ нэхъыбэ ялъагъуу зэӀущащэрт, къэрэхьэлъкъыр щӀызэхуашэсар къагурымыӀуэ хуэдэт. Хъуэпсэгъуэ нур, 322. Палестинхэр зэрызехьэу ЩӀылъэм тетмэ, инщ я губжь, ПӀэтӀрон лентӀхэр къешэкӀауэ ЩамыщӀыххэ щӀым лъэужь. Уафэ къащхъуэм пшэр хужьыбзэу. «Вагъуэ махуэ», 342.