жегъэӀэн
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
жегъэӀэн → егъэӀон; DEDİR(T)MEK (birine ~)
егъэӀон/жегъэӀэн (регъаӀо/жрегъэӀэ), ягъэӀон/жайгъэӀэн (арегъаӀо/жарегъэӀэ), DEDİRMEKDEDİRTMEK
Bu sonuç kitaptaki 2 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: егъэӀон
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
ЖыӀэн псалъэм и каузатив.
рукаузатив к жыӀэн
Bu maddedeki ifadeler (7)
къэкӀухь жегъэӀэн
къэкӀухь къэт жегъэӀэн
къэт [уи]фӀ жегъэӀэн
фӀы хьет жегъэӀэн
3 ifade daha
хьет чау жегъэӀэн
чау [уи] Ӏей жегъэӀэн
Ӏей
Kitapta geçtiği hali
жегъэӀэн каузатив к жыӀэн / ЖыӀэн псалъэм и каузатив. къэкӀухь жегъэӀэн см. къэкӀухь къэт жегъэӀэн см. къэт [уи]фӀ жегъэӀэн см. фӀы хьет жегъэӀэн см. хьет чау жегъэӀэн см. чау [уи] Ӏей жегъэӀэн см. Ӏей
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(жрегъэӀэ)
1. Гъэпсэлъэн, къегъэӀуэтэн. –522.
Дэри ди нэ къикӀырт Тыркум щыӀэ адыгэхэм я хъыбар Алий жедгъэӀэну.— Зи лъэрыгъыпс тӀыгъа, 521
+2 örnek
– Ей, псалъэ закъуэ жызывгъэӀэт, псалъэ закъуэ, фыкъэдаӀуэт,- жиӀэри зыгуэр къэпсэлъащ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 173
Мэжджытым щӀэсхэри къыщӀэжащ, молэм жиӀэнур жрамыгъэӀэу.— Нал къута, 210
2. Зыгуэрым и щытыкӀэм, зыщӀыкӀэм гупсысэ гуэрым ухуишэн, гугъэ уигъэщӀын.
Жансэхъу псэлъэну зигъэхьэзырат, мыр сыту урысыбзэ Ӏэзэ жригъэӀэн и хьисэпу словарым кърищыпыкӀри хамэбзэу псалъэ зыкъом зригъэщӀат, арщхьэкӀэ, гужьейри и нэхъыбитӀыр щыгъупщэжати, и мурадыр къехъулӀакъым…— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 560
+1 örnek
Нурхьэлий бэлътоужь, шухьэм ищӀыӀу къэп тедауэ, щыгъщ, и шырыкъуитӀри лъэдакъэ лъагэу, и пэри и жьэпкъри зэӀусэжыным нэса жыуигъэӀэу, и пащӀэ тӀэкӀури адрейхэм я пащӀэм емыщхьу щӀэщарэ фэи темыту, цӀыху Ӏувым сыт ищӀыс лъэныкъуэкӀи къахэщу яхэтти, арат псори нэхъ зэплъыр.— Хъуэпсэгъуэ нур, 152
3. Зыгуэр пхужаӀэну щхьэусыгъуэ етын.
ЦӀыхубзым и адэр лъхукъуэлӀыр бгъэкӀэсмэ, уанэгум укъредз жезыгъэӀэм хуэдэми, езым сыт и лажьэ?— Лъапсэ, 9
+1 örnek
ПщӀыхьэпӀэ дахэм сыхэту Уи лъагъуныгъэр исфакъэ, Зыхуэмышэчыр пщтырафэщ, ЖезыгъэӀари сэракъэ.— Уэрэдибл. «Дамыгъэ», 216
Deyimler (1)
къэт жегъэӀэн
Еплъ: къэтын
Kitapta geçtiği hali
ЖЕГЪЭӀЭН (жрегъэӀэ) лъэӀ. (36). 1. (17). Гъэпсэлъэн, къегъэӀуэтэн. Дэри ди нэ къикӀырт Тыркум щыӀэ адыгэхэм я хъыбар Алий жедгъэӀэну. Зи лъэрыгъыпс тӀыгъа, 521–522. – Ей, псалъэ закъуэ жызывгъэӀэт, псалъэ закъуэ, фыкъэдаӀуэт,- жиӀэри зыгуэр къэпсэлъащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 173. Мэжджытым щӀэсхэри къыщӀэжащ, молэм жиӀэнур жрамыгъэӀэу. Нал къута, 210. 2. (15). Зыгуэрым и щытыкӀэм, зыщӀыкӀэм гупсысэ гуэрым ухуишэн, гугъэ уигъэщӀын. Жансэхъу псэлъэну зигъэхьэзырат, мыр сыту урысыбзэ Ӏэзэ жригъэӀэн и хьисэпу словарым кърищыпыкӀри хамэбзэу псалъэ зыкъом зригъэщӀат, арщхьэкӀэ, гужьейри и нэхъыбитӀыр щыгъупщэжати, и мурадыр къехъулӀакъым… Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 560. Нурхьэлий бэлътоужь, шухьэм ищӀыӀу къэп тедауэ, щыгъщ, и шырыкъуитӀри лъэдакъэ лъагэу, и пэри и жьэпкъри зэӀусэжыным нэса жыуигъэӀэу, и пащӀэ тӀэкӀури адрейхэм я пащӀэм емыщхьу щӀэщарэ фэи темыту, цӀыху Ӏувым сыт ищӀыс лъэныкъуэкӀи къахэщу яхэтти, арат псори нэхъ зэплъыр. Хъуэпсэгъуэ нур, 152. 3. (4). Зыгуэр пхужаӀэну щхьэусыгъуэ етын. ЦӀыхубзым и адэр лъхукъуэлӀыр бгъэкӀэсмэ, уанэгум укъредз жезыгъэӀэм хуэдэми, езым сыт и лажьэ? Лъапсэ, 9. ПщӀыхьэпӀэ дахэм сыхэту Уи лъагъуныгъэр исфакъэ, Зыхуэмышэчыр пщтырафэщ, ЖезыгъэӀари сэракъэ. Уэрэдибл. «Дамыгъэ», 216. ◊ Къэт жегъэӀэн (1). Еплъ къэтын I.