Ӏу
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ӀУ, Ӏушъхь/Ӏущхьэ; DAMAK
ӀупшӀэ/ӀупщӀэ, ӀупшӀакӀ(э)/ӀупщӀакӀэ, ӀУ, ӀУПЭ, Ӏушъхь(э)/Ӏущхьэ; DUDAK
ӀУ → ӀупшӀэ; DUDAK (damak)
Bu sonuç kitaptaki 3 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: ӀупшӀэ
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Адыгэ алфавитым и ехыщӀанэ хьэрф.
рушестидесятая буква кабардино-черкесского алфавита
1. Жьэ.
рурот
Усм. пэтми зыщумыгъэнщӀу псынэр гуакӀуэщ, уи Ӏум щызу уофэ.— Къашыргъэ ХьэпащӀэ
2. Зыгуэрым (п. п. фалъэм) и ӀупщӀэ, къэухь.
рукрай чего-л. (напр. чашки)
Ӏу быхъу.
Bu maddedeki ifadeler (9)
дагъэр ӀукӀэ зын
руӀукӀэ бадзэ ещэн бездельничать. ӀукӀу пӀын выходить, вырастить, воспитать кого- л. с большим трудом.
Еплъ: дагъэ. ӀукӀэ бадзэ ещэн
Ӏум игъэпщхьэн
русильно любить.
{и} Ӏум илъын
ружить в изобилии, достатке.
НобэкӀэ Дамыжьыкъуэ и Ӏум илът, ауэ ар зыщӀэгупсысыр пщэдей махуэрт.— ӀуэрыӀуатэ
Ӏур гъэджэн
издавать короткие звуки, делая глотательные движения.
+1 örnek
Благъуэм и Ӏур игъаджэу щӀидзащ КъуийцӀыкӀу жьэдилъэфэну.— Адыгэ ӀуэрыӀуатэхэр
5 ifade daha
Ӏур гъущӀэн
Ӏур игъущӀыкӀын - Ӏур гъущӀэн. Ӏур къихун
рувоспалиться - о полости рта.
Ӏур щичын
рудрать горло (о резком запахе).
Тпэмыжыжьэу зыгуэр къэуащ, пшагъуэм зыри уимыгъэлъагъужу, мэми Ӏур щичу хъуащ.— Ӏуащхьэмахуэ
Ӏу бахъэ
Псалъэм, бауэм и жьэм къыӀурыкӀ хьэуа.
рудыхание
Ӏу бахъэр къыӀурыуэн.
Ӏу бахъэм ихь (щэкӀ)
рулегкая, тонкая (ткань)
Kitapta geçtiği hali
Ӏу I шестидесятая буква кабардино-черкесского алфавита / Адыгэ алфавитым и ехыщӀанэ хьэрф. II 1. рот / Жьэ. * Усм. пэтми зыщумыгъэнщӀу псынэр гуакӀуэщ, уи Ӏум щызу уофэ. Къ. Хь. 2. край чего-л. (напр. чашки) / Зыгуэрым (п. п. фалъэм) и ӀупщӀэ, къэухь. * Ӏу быхъу. Дагъэр ӀукӀэ зын см. дагъэ. ӀукӀэ бадзэ ещэн бездельничать. ӀукӀу пӀын выходить, вырастить, воспитать кого- л. с большим трудом. Ӏум игъэпщхьэн сильно любить. {И} Ӏум илъын жить в изобилии, достатке. * НобэкӀэ Дамыжьыкъуэ и Ӏум илът, ауэ ар зыщӀэгупсысыр пщэдей махуэрт. фольк. Ӏур гъэджэн издавать короткие звуки, делая глотательные движения. * Благъуэм и Ӏур игъаджэу щӀидзащ КъуийцӀыкӀу жьэдилъэфэну. Ад. фольк. Ӏур гъущӀэн * во рту пересохло. Ӏур игъущӀыкӀын - Ӏур гъущӀэн. Ӏур къихун воспалиться - о полости рта. Ӏур щичын драть горло (о резком запахе). * Тпэмыжыжьэу зыгуэр къэуащ, пшагъуэм зыри уимыгъэлъагъужу, мэми Ӏур щичу хъуащ. Ӏуащхь. Ӏу бахъэ дыхание / Псалъэм, бауэм и жьэм къыӀурыкӀ хьэуа. Ӏу бахъэр къыӀурыуэн. Ӏу бахъэм ихь (щэкӀ) легкая, тонкая (ткань)
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Жьэ.
ӀукӀэ шхын къахьу шырыр ягъашхэу Си уэрэд Ӏыхьи бзухэм къахьынущ.— Си илъэсищэ Щхьэлыкъуэ, 395
+1 örnek
Е усэ стхари нэмысами, Ар ткӀуэпсу ӀукӀэ къэсщыпащ.— Фи нэр жанщ Дамыгъэ, 52
Deyimler (1)
Ӏур тӀыжын
Тхъэжын, ӀэфӀу шхэн; зыгъэнщӀыжын.
ХьэӀуцыдзхэм я Ӏур ятӀыжами, къахэсщ къызэхуэсам щыщи, тшхы мыхъуну пӀэрэ, жаӀэрт.— Кхъухь пхэнж, 507
Kitapta geçtiği hali
ӀУ (12). Жьэ. ӀукӀэ шхын къахьу шырыр ягъашхэу Си уэрэд Ӏыхьи бзухэм къахьынущ. Си илъэсищэ «Щхьэлыкъуэ», 395. Е усэ стхари нэмысами, Ар ткӀуэпсу ӀукӀэ къэсщыпащ. Фи нэр жанщ «Дамыгъэ», 52. ◊ Ӏур тӀыжын (1). Тхъэжын, ӀэфӀу шхэн; зыгъэнщӀыжын. ХьэӀуцыдзхэм я Ӏур ятӀыжами, къахэсщ къызэхуэсам щыщи, тшхы мыхъуну пӀэрэ, жаӀэрт. Кхъухь пхэнж, 507.