хьэзаб
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Бэлыхь, гугъуехь.
румучение, мука, страдание
Bu maddedeki ifadeler (6)
хьэзаб дэшэчын
румучиться с кем-чем-л., над чем-л.
хьэзаб къытехуэн
ру{на него} навалить мучения.
хьэзаб тегъэлъын
хьэзаб хэгъэтын
Благъуэм псыр иубыдауэ жылэм хьэзаб ятригъэлът.— Черкес ӀуэрыӀуатэхэр
хьэзаб телъын
румучиться, испытывать муки, страдать.
2 ifade daha
хьэзаб хэгъэтын
руввергнуть кого-л. в муки; заставить кого-л. мучиться, страдать.
хьэзаб шэчын
рупереносить муки, страдания.
Хьэзабыр хьэмбытӀу ешэч.— Псалъэжьхэр
Kitapta geçtiği hali
хьэзаб мучение, мука, страдание / Бэлыхь, гугъуехь. Хьэзаб дэшэчын мучиться с кем-чем-л., над чем-л. Хьэзаб къытехуэн {на него} навалить мучения. Хьэзаб тегъэлъын = хьэзаб хэгъэтын. * Благъуэм псыр иубыдауэ жылэм хьэзаб ятригъэлът. Черк. фольк. Хьэзаб телъын мучиться, испытывать муки, страдать. Хьэзаб хэгъэтын ввергнуть кого-л. в муки; заставить кого-л. мучиться, страдать. Хьэзаб шэчын переносить муки, страдания. * Хьэзабыр хьэмбытӀу ешэч. (погов.)
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Бэлыхь, гугъуехь.
Лусанэ комсомол щӀалэр къыхихмэ, хьэзаб мыухыр къытехуэну и гугъэщ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 617
+2 örnek
Тобэ Ӏистофрилэхь, дуней хьэзабыр мыбы я натӀэ щхьэ хъуа, жиӀэу Хьэбибэ и гур мэуз.— Нал къута, 211
Езыми [Дисэ] и щхьэр иужэгъуауэ, «зэ мыгъуи сылӀащэрэт, мыбы хуэдэу сыкъанэ нэхърэ», жиӀэу Алыхьым йолъэӀу, дунейкӀэ кӀэ зимыӀэ хьэзабыр ахърэт хьэзабым къыпищэну.— ГущӀэгъу, 423
Deyimler (4)
хьэзаб мыухыр (къы)техуэн
Гугъуехь мыухым хэтын.
Лусанэ комсомол щӀалэр къыхихмэ, хьэзаб мыухыр къытехуэну и гугъэщ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 617
хьэзаб тегъэлъын
Зыгуэр гугъу егъэхьын, лей ехын. -75.
Хьэж пщӀар дауи къабыл хъун, на, гущэ, апхуэдиз хьэзаб цӀыхум тебгъэлъу, - жиӀэу Думэсарэ Инус ешхыдэрт.— Хъуэпсэгъуэ нур, 74
+2 örnek
[Чачэ Лу жриӀэу:] Бэлшэвыч старшынэм хьэзабу стригъэлъар езгъэщӀэнущ къэрэхьэлъкъым.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 505
Абы [кърым хъаным] хьэзаб мащӀэ ттригъэлъа сытми? – жиӀэрт тхьэмадэм.— Хъуэпсэгъуэ нур, 59
хьэзаб телъын
Гугъу ехьын, куэд шэчын. -61.
Сэ уэ хьэзабу стебгъэлъари Уэ зытелъхьэжи гъэунэху.— Си лъапсэр бгъэгъумэ уэ пфӀэфӀати… Щхьэлыкъуэ, 400
+2 örnek
Ауэ диӀэ къэралыщӀэм, Къэралыгъуэу фӀыгъуэ щӀыпӀэм Тыгъэ гуапэр бэм я фӀыщӀэу ӀэщӀагъэфӀкӀэ гу къылъатэ Итальянкэу зы фызабэм Гукъутэгъуэу телъщ хьэзабыр— Лъэпкъхэм я тыгъэ. «Партыр ди пашэу», 60
Ӏузизэ дуней нэху имылъагъужу хьэзабыр телъщ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 72
хьэзаб шэчын
[Дэфэрэдж Къэрэжь жриӀэу:] Уэ бгъэунэхъуа лӀы хъарзынэ къомыр тхьэм емылъэӀу уи гугъэ: «Я дэ ди тхьэу ди тхьэшхуэ, дунейкӀэ дэ тшэч хьэзабыр Къэрэжь ахърэткӀэ и фэм дэгъэкӀ», – жаӀэу?— Лъапсэ, 104
+2 örnek
Дуней хьэзабыр яшэчами, ЩӀым щӀэлъыр гугъэу я гур хощӀ…— ЛӀари мэгупсысэ. «Дамыгъэ», 92
Мэжджыт кӀуэцӀым дэтым хьэжыр къащыхыхьэм, дуней хьэзабыр диным папщӀэ ишэчауэ, диным щхьэкӀэ и псэр итыну а фэр зытригъауэрт.— Хъуэпсэгъуэ нур, 78
Еплъ: хьэзаб телъын
Kitapta geçtiği hali
ХЬЭЗАБ (6). Бэлыхь, гугъуехь. Лусанэ комсомол щӀалэр къыхихмэ, хьэзаб мыухыр къытехуэну и гугъэщ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 617. Тобэ Ӏистофрилэхь, дуней хьэзабыр мыбы я натӀэ щхьэ хъуа, жиӀэу Хьэбибэ и гур мэуз. Нал къута, 211. Езыми [Дисэ] и щхьэр иужэгъуауэ, «зэ мыгъуи сылӀащэрэт, мыбы хуэдэу сыкъанэ нэхърэ», жиӀэу Алыхьым йолъэӀу, дунейкӀэ кӀэ зимыӀэ хьэзабыр ахърэт хьэзабым къыпищэну. ГущӀэгъу, 423. ◊ Хьэзаб мыухыр (къы)техуэн (1). Гугъуехь мыухым хэтын. Лусанэ комсомол щӀалэр къыхихмэ, хьэзаб мыухыр къытехуэну и гугъэщ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 617. Хьэзаб тегъэлъын (3). Зыгуэр гугъу егъэхьын, лей ехын. Хьэж пщӀар дауи къабыл хъун, на, гущэ, апхуэдиз хьэзаб цӀыхум тебгъэлъу, - жиӀэу Думэсарэ Инус ешхыдэрт. Хъуэпсэгъуэ нур, 74-75. [Чачэ Лу жриӀэу:] Бэлшэвыч старшынэм хьэзабу стригъэлъар езгъэщӀэнущ къэрэхьэлъкъым. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 505. Абы [кърым хъаным] хьэзаб мащӀэ ттригъэлъа сытми? – жиӀэрт тхьэмадэм. Хъуэпсэгъуэ нур, 59. Хьэзаб телъын (6). Гугъу ехьын, куэд шэчын. Сэ уэ хьэзабу стебгъэлъари Уэ зытелъхьэжи гъэунэху. Си лъапсэр бгъэгъумэ уэ пфӀэфӀати… «Щхьэлыкъуэ», 400. Ауэ диӀэ къэралыщӀэм, Къэралыгъуэу фӀыгъуэ щӀыпӀэм Тыгъэ гуапэр бэм я фӀыщӀэу ӀэщӀагъэфӀкӀэ гу къылъатэ Итальянкэу зы фызабэм Гукъутэгъуэу телъщ хьэзабыр… Лъэпкъхэм я тыгъэ. «Партыр ди пашэу», 60-61. Ӏузизэ дуней нэху имылъагъужу хьэзабыр телъщ. Хъуэпсэгъуэ нур, 72. Хьэзаб шэчын (4). Еплъ хьэзаб телъын. [Дэфэрэдж Къэрэжь жриӀэу:] Уэ бгъэунэхъуа лӀы хъарзынэ къомыр тхьэм емылъэӀу уи гугъэ: «Я дэ ди тхьэу ди тхьэшхуэ, дунейкӀэ дэ тшэч хьэзабыр Къэрэжь ахърэткӀэ и фэм дэгъэкӀ», – жаӀэу? Лъапсэ, 104. Дуней хьэзабыр яшэчами, ЩӀым щӀэлъыр гугъэу я гур хощӀ… ЛӀари мэгупсысэ. «Дамыгъэ», 92. Мэжджыт кӀуэцӀым дэтым хьэжыр къащыхыхьэм, дуней хьэзабыр диным папщӀэ ишэчауэ, диным щхьэкӀэ и псэр итыну а фэр зытригъауэрт. Хъуэпсэгъуэ нур, 78.