кӀапэ
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
КӀЭ, КӀАПЭ; KUYRUK
КӀАПЭ, КӀЭ; KUYRUK (koyun/koç ~ğu)
ПАКӀЭ, КӀАПЭ, кӀэн/кӀанэ, ТАКЪЫР, ТЫКЪЫР, ӀЭБГЪУ, КУСОК, ЧАСТЬ; PARÇA
КӀАПЭ → ПАКӀЭ; PARÇA
Bu sonuç kitaptaki 4 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: пакӀэ
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Мэл лъэпкъ гуэрхэм кӀэ папщӀэу къапыкӀэр.
рукурдюк
КӀапэ дыкъуакъуэ. КӀапэ дагъэ. Пшагъуэр хъупӀэм къызэрытегъуалъхьэу, щхъуэжьыр хъушэм къыхэлъадэри мэл гуэрым и кӀапэр пиудащ.— Теунэ Хьэчим
Зыгуэр щиух, зыгуэрым и гъунэ, кӀэух.
руконец, край чего-л.
апсэ кӀапэ.
Зыгуэрым щыщ Ӏыхьэ тӀэкӀу, пычахуэ, пыудахуэ.
рукусок, обрезок чего-л.
Ӏуданэ кӀапэ. Пхъэбгъу кӀапэ.
Bu maddedeki ifadeler (2)
зы кӀапэкӀэ къыщыхэтын
русбоку припека.
{и} кӀапэ техьэн
рунапасть на след кого-чего-л.
Kitapta geçtiği hali
кӀапэ I курдюк / Мэл лъэпкъ гуэрхэм кӀэ папщӀэу къапыкӀэр. * КӀапэ дыкъуакъуэ. КӀапэ дагъэ. Пшагъуэр хъупӀэм къызэрытегъуалъхьэу, щхъуэжьыр хъушэм къыхэлъадэри мэл гуэрым и кӀапэр пиудащ. Т. Хь. II конец, край чего-л. / Зыгуэр щиух, зыгуэрым и гъунэ, кӀэух. * КӀапсэ кӀапэ. Зы кӀапэкӀэ къыщыхэтын сбоку припека. {И} кӀапэ техьэн напасть на след кого-чего-л. III кусок, обрезок чего-л. / Зыгуэрым щыщ Ӏыхьэ тӀэкӀу, пычахуэ, пыудахуэ. Ӏуданэ кӀапэ. Пхъэбгъу кӀапэ.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Мэл лъэпкъ гуэрхэм кӀэ папщӀэу къапыкӀэм къыхэщӀыкӀа.
Хьэжыгъэм нэмыщӀ мэлыбгъуэ, кӀапэ дагъэ, кхъуэщыным идиихьыжауэ, бжьын бла, бжьыныху Ӏэрамэ – сымаджэхэр зыхуей дыдэт къишар [Бэлацэ].— Хъуэпсэгъуэ нур, 280
Deyimler (1)
кӀапэр щӀэупщӀэн
Шынагъэм къыхэкӀыу зыгуэрым зиущэхужын, ищӀам, жиӀам хущӀегъуэжын.
Сомым кӀапэр щӀиупщӀауэ Жыпым куууэ йокӀуэтэхыр, уафэ щхъуантӀэр нэху хъужауэ Жыжьэ макӀуэ гъатхэ уэшхыр— Сомрэ долларрэ. «Партыр ди пашэу», 137
Atasözleri (1)
напэ зимыӀэм кӀапэр ехь
Еплъ: напэ
Зыгуэрым и гъунэ, кӀэ, кӀэух.
Гъатхэ пшапэр зэхэуамэ, Уафэ кӀапэр щӀым лъоӀэс.— Махуэр блокӀыр напӀэзыпӀэу. «Вагъуэ махуэ», 316
+2 örnek
– Мис еплъ – Къэрэлъашэ и пащӀэ кӀапэ утӀэрэзар къыхуигъэпӀиящ [Кулисум].— Нэгъуху, 48
Астемыр псалъэ кӀапэ Ӏэпыхуауэ щытар аргуэру иубыдыжащ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 540
Kitapta geçtiği hali
КӀАПЭ I (2). плъыф. мыхь. Мэл лъэпкъ гуэрхэм кӀэ папщӀэу къапыкӀэм къыхэщӀыкӀа. Хьэжыгъэм нэмыщӀ мэлыбгъуэ, кӀапэ дагъэ, кхъуэщыным идиихьыжауэ, бжьын бла, бжьыныху Ӏэрамэ – сымаджэхэр зыхуей дыдэт къишар [Бэлацэ]. Хъуэпсэгъуэ нур, 280. ◊ КӀапэр щӀэупщӀэн (1). Шынагъэм къыхэкӀыу зыгуэрым зиущэхужын, ищӀам, жиӀам хущӀегъуэжын. Сомым кӀапэр щӀиупщӀауэ Жыпым куууэ йокӀуэтэхыр, уафэ щхъуантӀэр нэху хъужауэ Жыжьэ макӀуэ гъатхэ уэшхыр. Сомрэ долларрэ. «Партыр ди пашэу», 137. ☐ Напэ зимыӀэм кӀапэр ехь (1). Еплъ напэ I.
КӀАПЭ II (69). Зыгуэрым и гъунэ, кӀэ, кӀэух. Гъатхэ пшапэр зэхэуамэ, Уафэ кӀапэр щӀым лъоӀэс. Махуэр блокӀыр напӀэзыпӀэу. «Вагъуэ махуэ», 316. – Мис еплъ – Къэрэлъашэ и пащӀэ кӀапэ утӀэрэзар къыхуигъэпӀиящ [Кулисум]. Нэгъуху, 48. Астемыр псалъэ кӀапэ Ӏэпыхуауэ щытар аргуэру иубыдыжащ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 540.