къэжэн
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
къэжэн/къэчъэн → чъэн; KOŞMAK (beriye ~)
къэчъэн/къэжэн → чъэн; KOŞMAK (beriye ~)
Bu sonuç kitaptaki 2 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: чъэн
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(къожэ)
1. ЖэрыгъэкӀэ къэкӀуэн.
рубежать (сюда)
Фызыжь цӀыкӀур аргуэру къажэри Наурыз къегийуэ щӀидзащ.— КӀэрашэ Тембот, Акъсырэ Залымхъан
2. Къежэхын, къэкӀуэн (псыр).
рубежать, течь (о реке)
ПсыжапӀэщӀэу дэ тхуащӀам Тэрч ӀурыщӀэу тетщи къожэ.— ПащӀэ Бэчмырзэ
Bu maddedeki ifadeler (1)
{и} гурыӀупс къожэ
Еплъ: гурыӀупс
Kitapta geçtiği hali
къэжэн (къожэ) неперех. гл. 1. бежать (сюда) / ЖэрыгъэкӀэ къэкӀуэн. * Фызыжь цӀыкӀур аргуэру къажэри Наурыз къегийуэ щӀидзащ. КӀ. Т., Акъ. З. 2. переносное бежать, течь (о реке) / Къежэхын, къэкӀуэн (псыр). * ПсыжапӀэщӀэу дэ тхуащӀам Тэрч ӀурыщӀэу тетщи къожэ. П. Б. {И} гурыӀупс къожэ см. гурыӀупс.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(къожэ)
1. ЖэрыгъэкӀэ къэкӀуэн.
Данэ цӀыкӀу пэнцӀывкӀэ щӀехуэ жыпӀэну, и Ӏэ цӀыкӀуитӀыр иӀэтауэ къожэ— Щынэхужьыкъуэ, 58
+2 örnek
Ар [Исуф] къэтэджыжыху, зэадэзэпхъур уэрамым къыдэхутауэ къожэ— Лэчымэ, 397
Думэсарэ къэуӀэбжьауэ унэм къыщӀэжмэ – Саримэ и фэр пыкӀрэ и нитӀыр къихуу къожэ: - Быбэ— Хъуэпсэгъуэ нур, 137
2. ЗыгуэркӀэ псынщӀэу къэкӀуэн.
ЩӀалэхэм тешанкӀэ къажэу щалъагъум, кӀэщӀу къагъэзэжауэ лъэныкъуэ зрагъэзырт— Хъуэпсэгъуэ нур, 102
+2 örnek
Махуэ енкӀэ шур къэжауэ, А иныжьри езэшауэ, Шум аргуэру къылъэщӀохьэ, КъыщыщӀари и гум щӀохьэ— Елбэздыкъуэ, 18
Адэ жыжьэу сабэ къэхъеящ, плъэмэ, машинэ цӀыкӀу къожэ «форд» жыхуаӀэм хуэдэу— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 559
3. Къежэхын, къэкӀуэн (псыр).
Къажэ, къажэ, псыӀэрышэ, Къурш сэламыр къытхуэзыхь, Жыгей мэзхэр зыгъэбжьыфӀэу Мывэ нэпкъым ящымысхь— Къажэ, къажэ, псыӀэрышэ. «Батырыбжьэ», 48
+2 örnek
Хъыджэбзищи псыхьэ къакӀуэм, Псыуэ къажэр яхьыфынщ— Псынэдахэ. «Вагъуэ махуэ», 347
Псы цӀыкӀур гъэмахуэм къуэм дэзу къажэрт Чопракъ къыхэжу— Щынэхужьыкъуэ, 33
Deyimler (1)
[и] гурыӀупс къэжэн
Еплъ: гурыӀупс
Kitapta geçtiği hali
КЪЭЖЭН (къожэ) лъэмыӀ. (50). 1. (27). ЖэрыгъэкӀэ къэкӀуэн. Данэ цӀыкӀу пэнцӀывкӀэ щӀехуэ жыпӀэну, и Ӏэ цӀыкӀуитӀыр иӀэтауэ къожэ. Щынэхужьыкъуэ, 58. Ар [Исуф] къэтэджыжыху, зэадэзэпхъур уэрамым къыдэхутауэ къожэ. Лэчымэ, 397. Думэсарэ къэуӀэбжьауэ унэм къыщӀэжмэ – Саримэ и фэр пыкӀрэ и нитӀыр къихуу къожэ: - Быбэ! Хъуэпсэгъуэ нур, 137. 2. (6). ЗыгуэркӀэ псынщӀэу къэкӀуэн. ЩӀалэхэм тешанкӀэ къажэу щалъагъум, кӀэщӀу къагъэзэжауэ лъэныкъуэ зрагъэзырт. Хъуэпсэгъуэ нур, 102. Махуэ енкӀэ шур къэжауэ, А иныжьри езэшауэ, Шум аргуэру къылъэщӀохьэ, КъыщыщӀари и гум щӀохьэ. «Елбэздыкъуэ», 18. Адэ жыжьэу сабэ къэхъеящ, плъэмэ, машинэ цӀыкӀу къожэ «форд» жыхуаӀэм хуэдэу. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 559. 3. (16). Къежэхын, къэкӀуэн (псыр). Къажэ, къажэ, псыӀэрышэ, Къурш сэламыр къытхуэзыхь, Жыгей мэзхэр зыгъэбжьыфӀэу Мывэ нэпкъым ящымысхь. Къажэ, къажэ, псыӀэрышэ. «Батырыбжьэ», 48. Хъыджэбзищи псыхьэ къакӀуэм, Псыуэ къажэр яхьыфынщ. Псынэдахэ. «Вагъуэ махуэ», 347. Псы цӀыкӀур гъэмахуэм къуэм дэзу къажэрт Чопракъ къыхэжу. Щынэхужьыкъуэ, 33. ◊ [И] гурыӀупс къэжэн (2). Еплъ гурыӀупс.