зэӀухын
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ЗЭӀУКӀЫН (зэӀокӀы/зэӀуокӀ); КЪЫЗЭӀУКӀЫН (къызэӀокӀы/къызэӀуокӀ); зэӀэкӀын/зэӀыкӀын (ЗЭӀОКӀ(ы); къызэӀэкӀын/къызэӀыкӀын (къызэӀокӀы/къызэӀуокӀ); зэӀэфын/зэӀыхун (зэӀефы/зэӀеху); къызэӀэфын/къызэӀыхун (къызэӀефы/къызэӀеху); ЗЭӀУАХЫН (ЗЭӀУАХ(ы); КЪЫЗЭӀУАХЫН (КЪЫЗЭӀУАХ(ы); ЗЭӀУХЫН (ЗЭӀУЕХ(ы); КЪЫЗЭӀУХЫН (КЪЫЗЭӀУЕХ(ы); ЗЫКЪЫЗЭӀУХЫН (ЗЫКЪЫЗЭӀУЕХ(ы); ӀУКӀЫН (ӀокӀы/ӀуокӀ); (Пчъэр, уеӀункӀымэ ӀокӀы.: Kapı, itince açılıyor.: Бжэр, уеӀунщӀмэ ӀуокӀ.) КЪЫӀУКӀЫН (къыӀокӀы/къыӀуокӀ); (Пчъэр, укъекъудыимэ къыӀокӀы.: Kapı, çekince açılıyor.: Бжэр, укъекъудиймэ къыӀуокӀ.); AÇILMAK
ӀУХЫН (ӀУЕХ(ы); ЗЭӀУХЫН (ЗЭӀУЕХ(ы); КЪЫЗЭӀУХЫН (КЪЫЗЭӀУЕХ(ы); ЗЭӀУГЪЭКӀЫН (ЗЭӀУЕГЪЭКӀ(ы); КЪЫЗЭӀУГЪЭКӀЫН (КЪЫЗЭӀУЕГЪЭКӀ(ы); зэӀэгъэкӀын/зэӀыгъэкӀын (ЗЭӀЕГЪЭКӀ); къызэӀэгъэкӀын/къызэӀыгъэкӀын (КЪЫЗЭӀЕГЪЭКӀ); зэӀэфын/зэӀыхун (зэӀефы/зэӀеху); зэӀэфын/зэӀыхун (зэӀефы/зэӀеху); КЪЫЗЭӀэфын/ КЪЫЗЭӀыхун (КЪЫЗЭӀефы/ КЪЫЗЭӀеху); AÇMAK
ЗЭӀУХЫН → ЗЭӀУКӀЫН; AÇILMAK (başkası tarafından yeni açılmak, kapı açılmak)
ЗЭӀУХЫН → ӀУХЫН; AÇMAK
Bu sonuç kitaptaki 4 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: зэӀукӀын, Ӏухын
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(зэӀуех)
Зыгуэр Ӏухын, игъэузэщӀыкӀын.
рураскрыть, открыть что-л. (напр. чемодан, дверь)
Ижь быдыпӀэу кремль куэбжэр лъэныкъуитӀкӀи нызэӀуах. Щ. Ам. Сэтэней пхъуантэ фӀыцӀэм екӀуэлӀэщ, пхъуантэ фӀыцӀэр зэӀуихри дэлъыр къыдихащ. Къэб. п. и ант.
Kitapta geçtiği hali
зэӀухын (зэӀуех) перех. гл. раскрыть, открыть что-л. (напр. чемодан, дверь) / Зыгуэр Ӏухын, игъэузэщӀыкӀын. Ижь быдыпӀэу кремль куэбжэр лъэныкъуитӀкӀи нызэӀуах. Щ. Ам. Сэтэней пхъуантэ фӀыцӀэм екӀуэлӀэщ, пхъуантэ фӀыцӀэр зэӀуихри дэлъыр къыдихащ. Къэб. п. и ант.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(зэӀуех)
1. ЗэӀудзын, игъэузэщӀыкӀын.
Щхьэгъубжи бжэи – псори зэӀуах щхьэкӀэ, ӀэпэдэупӀэ имыӀэу бжэми щхьэгъубжэми цӀыхур Ӏуву къыӀутт, Инал жиӀэм едэӀуэнур мащӀэт, е нысащӀэр зрамыгъэлъагъуу яхуэшэчынт!— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 590
+2 örnek
Фыз Ӏэзэм тепщэчыр адрей унэм ихьри къигъэзэжащ, щхьэгъубжэри бжэри зэӀуихащ, Ӏугъуэр унэм псынщӀэу щӀигъэкӀыну.— Хъуэпсэгъуэ нур, 73
Куэбжэр зэӀуахри, Елдар гум ису, уанэ зытелъ шитӀри гупхэмкӀэ епхауэ дэкӀащ, куэбжэр хуэзыщӀыжыну щытхэми къажриӀащ: – Махуэ къэс сыкъыфлъыгъуэзэнщ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 276
2. Зэтехын (п.п., тхылъ).
Си букварыр зэӀусхауэ Сыкъеджамэ, махуэр уэфӀт.— Гъуэгу къежьапӀэ. «Мывэ хуабэ», 83
+1 örnek
Загъэину, Ӏэпэсысу Папкэ Ӏэджи зэӀуахащ. «— Бдзэжьеящэм ипхъу, 157
3. ЕджапӀэ с.ху. лэжьэну хуит щӀын, щӀегъэдзэн.
Ди школри зэӀузыхари уощӀэ [Къазджэрий Лу къыжриӀэу].— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 624
Kitapta geçtiği hali
ЗЭӀУХЫН (зэӀуех) лъэӀ. (8). 1. (5). ЗэӀудзын, игъэузэщӀыкӀын. Щхьэгъубжи бжэи – псори зэӀуах щхьэкӀэ, ӀэпэдэупӀэ имыӀэу бжэми щхьэгъубжэми цӀыхур Ӏуву къыӀутт, Инал жиӀэм едэӀуэнур мащӀэт, е нысащӀэр зрамыгъэлъагъуу яхуэшэчынт! Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 590. Фыз Ӏэзэм тепщэчыр адрей унэм ихьри къигъэзэжащ, щхьэгъубжэри бжэри зэӀуихащ, Ӏугъуэр унэм псынщӀэу щӀигъэкӀыну. Хъуэпсэгъуэ нур, 73. Куэбжэр зэӀуахри, Елдар гум ису, уанэ зытелъ шитӀри гупхэмкӀэ епхауэ дэкӀащ, куэбжэр хуэзыщӀыжыну щытхэми къажриӀащ: – Махуэ къэс сыкъыфлъыгъуэзэнщ. Хъуэпсэгъуэ нур, 276. 2. (2). Зэтехын (п.п., тхылъ). Си букварыр зэӀусхауэ Сыкъеджамэ, махуэр уэфӀт. Гъуэгу къежьапӀэ. «Мывэ хуабэ», 83. Загъэину, Ӏэпэсысу Папкэ Ӏэджи зэӀуахащ. «Бдзэжьеящэм ипхъу», 157. 3. (1). ЕджапӀэ с.ху. лэжьэну хуит щӀын, щӀегъэдзэн. Ди школри зэӀузыхари уощӀэ [Къазджэрий Лу къыжриӀэу]. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 624.