хэдэн
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ХЭДЭН (хэдэ/ходэ); КЪЫХЭХЫН (КЪЫХЭХ(ы); TERCİH ETMEK
КЪЫХЭХЫН, ХЭДЭН; TERCİH ETMEK
Bu sonuç kitaptaki 2 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(ходэ)
рувыбирать, иметь выбор.
(хедэ)
рувшивать, вшить что-л. во что-л
Kitapta geçtiği hali
хэдэн I (ходэ) выбирать, иметь выбор. II (хедэ) вшивать, вшить что-л. во что-л
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(ходэ)
НэхъыфӀнэхъыкӀэкӀэ узэхуеплъу зыгуэрхэм яхэплъыхьын.
– Хэди къыхэх, Бейбарс, – пащтыхьыр арэзы щыхъум, Бейбарс фӀыщӀэшхуэ хуищӀ хуэдэу, пащтыхьым бгъэдыхьэри и Ӏэм ба хуищӀащ, мамлюкхэр ежэри пащтыхьыр и тахътэм зэрытесу, и щхьэр пагъэлъэтащ, абы и хъумакӀуэ бэлэрыгъахэри яӀэщӀэкӀакъым.— Лъапсэ, 107
+2 örnek
Жэмыш хъыджэбзхэм къеплъамэ, Къаходэ жыпӀэу, зашыӀэ.— Къущхьэхъу щыӀэ жэмышхэр. «Мывэ хуабэ», 36
Мэзышхуэм щӀэту жыгхэм хуэдэщ, И ныкъуэр носыр уафэ лъащӀэм, И ныкъуэр цӀыхухэщ – уэ яхэдэ, Жыг къуаншэбынши хыболъагъуэ— МахуитӀ зэхуэдэу къыумыгъащӀэ. «Вагъуэ махуэ», 351
(хедэ)
Бдыуэрэ зыгуэрым хегъэубыдэн.
Хъыдан тӀэкӀу къигъуэтауэ Лу бэлшэвыч пыӀэм хэда щэкӀ плъыжьым ещхьу езым и пыӀэми, ныбжьэгъуу иӀэм я пыӀэми хидэну хъыдан плъыжьхэр ичатхъэурэ зэригъэзахуэрт.— Хъуэпсэгъуэ нур, 305
+1 örnek
ЛӀэщӀыгъуэ къакӀуэм и лӀыфӀхэм, Я джанэм данэ хэздэнут.— Сэ къуалэбзухэм. «Дамыгъэ», 210
Kitapta geçtiği hali
ХЭДЭН I (ходэ) лъэмыӀ. (20). НэхъыфӀнэхъыкӀэкӀэ узэхуеплъу зыгуэрхэм яхэплъыхьын. – Хэди къыхэх, Бейбарс, – пащтыхьыр арэзы щыхъум, Бейбарс фӀыщӀэшхуэ хуищӀ хуэдэу, пащтыхьым бгъэдыхьэри и Ӏэм ба хуищӀащ, мамлюкхэр ежэри пащтыхьыр и тахътэм зэрытесу, и щхьэр пагъэлъэтащ, абы и хъумакӀуэ бэлэрыгъахэри яӀэщӀэкӀакъым. Лъапсэ, 107. Жэмыш хъыджэбзхэм къеплъамэ, Къаходэ жыпӀэу, зашыӀэ. Къущхьэхъу щыӀэ жэмышхэр. «Мывэ хуабэ», 36. Мэзышхуэм щӀэту жыгхэм хуэдэщ, И ныкъуэр носыр уафэ лъащӀэм, И ныкъуэр цӀыхухэщ – уэ яхэдэ, Жыг къуаншэбынши хыболъагъуэ. МахуитӀ зэхуэдэу къыумыгъащӀэ. «Вагъуэ махуэ», 351.
ХЭДЭН II (хедэ) лъэмыӀ. (3). Бдыуэрэ зыгуэрым хегъэубыдэн. Хъыдан тӀэкӀу къигъуэтауэ Лу бэлшэвыч пыӀэм хэда щэкӀ плъыжьым ещхьу езым и пыӀэми, ныбжьэгъуу иӀэм я пыӀэми хидэну хъыдан плъыжьхэр ичатхъэурэ зэригъэзахуэрт. Хъуэпсэгъуэ нур, 305. ЛӀэщӀыгъуэ къакӀуэм и лӀыфӀхэм, Я джанэм данэ хэздэнут. Сэ къуалэбзухэм. «Дамыгъэ», 210.