хьэзыр
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
щэогъулъ(э)/шэуэгъулъэ, щэрыуалъ(э)/шэрыуалъэ, ХЬЭЗЫР, (Абз. ХЬЭЗЫР); FİŞEKLİK
зэгъэпэшыгъ/зэгъэпэща, гъэпсыгъэ/ гъэпса, тегъэпсыхьагъ/тегъэпсыхьа, фэгъэпсыгъ/хуэгъэпса, хъугъэ/хъуащ, къэхъугъ/къэхъуащ, ХЬАЗЫР/ХЬЭЗЫР; HAZIR
ЗЭРЫУАЛЪ(Э), огъулъ(э)/уэгъулъэ, щэрыуалъ(э)/шэрыуалъэ, ХЬАЗЫР/ХЬЭЗЫР, ХЬАЗЫРЫЛЪ(Э)/ХЬЭЗЫРЫЛЪЭ; HAZIR (fişeklik)
ХЬАЗЫР/ХЬЭЗЫР, ХЬАЗЫРЫЛЪ(Э)/ ХЬЭЗЫРЫЛЪЭ → ЗЭРЫУАЛЪ(Э); HAZIR (fişeklik)
ХЬЭЗЫР/ХЬАЗЫР, ХЬАЗЫРЫЛЪ(Э)/ ХЬЭЗЫРЫЛЪЭ → ЗЭРЫУАЛЪ(Э); HAZIR (fişeklik)
Bu sonuç kitaptaki 5 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: зэрыуалъэ
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Къэбгъэсэбэп хъуну зэфӀэкӀа.
руготовый, годный к употреблению, использованию
Унэ хьэзыр. Шхын хьэзыр.
Адыгэ цейм и хьэзырыпӀэхэм ярылъ пхъэ, къупщхьэ кӀыхь цӀыкӀухэр.
ругазыри
Хьэзыр Ӏупэхущ, хуэмыху щӀэращӀэщ.— Псалъэжьхэр
Bu maddedeki ifadeler (1)
хьэзыр Ӏупэ
ХьэзырыпӀэм къищ хьэзырыщхьэ.
руголовка газыря
Дыщэ хьэзыр Ӏупэ. Дыжьын хьэзыр Ӏупэ.
Kitapta geçtiği hali
хьэзыр I готовый, годный к употреблению, использованию / Къэбгъэсэбэп хъуну зэфӀэкӀа. Унэ хьэзыр. Шхын хьэзыр. II газыри / Адыгэ цейм и хьэзырыпӀэхэм ярылъ пхъэ, къупщхьэ кӀыхь цӀыкӀухэр. * Хьэзыр Ӏупэхущ, хуэмыху щӀэращӀэщ. (погов.) хьэзыр Ӏупэ головка газыря / ХьэзырыпӀэм къищ хьэзырыщхьэ. Дыщэ хьэзыр Ӏупэ. Дыжьын хьэзыр Ӏупэ.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Къэбгъэсэбэп хъуну зэфӀэкӀа, щӀауэ щытын.
Хъыджэбзхэр а гъуанэ цӀыкӀумкӀэ къыдэплъурэ, Азизэ къепсалъэу щытащ, шхыныр хьэзыр хъуакъэ, жаӀэу.— Щынэхужьыкъуэ, 66
+2 örnek
Хьэнтхъупсыр хьэзыр хъуащ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 267
Хъуащ хьэзыри мащэ щӀыӀэр, Къегъэзэжыр Ӏэхъуэм кӀэщӀу, КъэуӀэбжьауэ тӀэкӀу зешыӀэр Ӏэщхьэ псыфкӀэ нэпс илъэщӀу.— Тисей, 493
Адыгэ цейм и хьэзырыпэхэм ярылъ пхъэ, къупщхьэ кӀыхь цӀыкӀухэр. -45.
Къазджэрий унэмкӀэ ежьащ, асыхьэту къигъэзэжри машинэ зэщӀэгъэнам екӀуалӀэри и хьэзырылъэм къриха зы хьэзыр хужь дахэ Лу хуишиящ: – Мэ, фэеплъу, нэгъуэщӀ сиӀатэмэ, уэстынт, – жиӀэри.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 537
+2 örnek
Кабинетыбжэр къызэӀуидзри, лӀы пшэр тхъуэплъ гуэр, бомбэм хуэдэу, унэм къыщӀэхуащ, пыӀэщхъуэ ин щхьэрыгъыу, шухьэ цей хужь къекӀу щыгъыу, и хьэзырхэр къупщхьэ хужьу— Хъуэпсэгъуэ нур, 115
Зыгуэрхэр къэпсэлъэнти, иӀэ маржэ, иджы дызыхуейр къыхэфлъхьэ: щӀакӀуэ зиӀэм – щӀакӀуэ, мэлыфэ зиӀэм – мэлыфэ, къамэ, бгырыпх, уанэ, шхуэ, нахъутэ, хьэзыр, шырыкъу, лъэпэд, къамышы, лъэрыгъ, пыӀэ, сэшхуэ – зи сыт уиӀэми къэгъэтӀылъ.— Щынэхужьыкъуэ, 44
Kitapta geçtiği hali
ХЬЭЗЫР I: ХЬЭЗЫР ХЪУН (17). Къэбгъэсэбэп хъуну зэфӀэкӀа, щӀауэ щытын. Хъыджэбзхэр а гъуанэ цӀыкӀумкӀэ къыдэплъурэ, Азизэ къепсалъэу щытащ, шхыныр хьэзыр хъуакъэ, жаӀэу. Щынэхужьыкъуэ, 66. Хьэнтхъупсыр хьэзыр хъуащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 267. Хъуащ хьэзыри мащэ щӀыӀэр, Къегъэзэжыр Ӏэхъуэм кӀэщӀу, КъэуӀэбжьауэ тӀэкӀу зешыӀэр Ӏэщхьэ псыфкӀэ нэпс илъэщӀу. «Тисей», 493.
ХЬЭЗЫР II (35). Адыгэ цейм и хьэзырыпэхэм ярылъ пхъэ, къупщхьэ кӀыхь цӀыкӀухэр. Къазджэрий унэмкӀэ ежьащ, асыхьэту къигъэзэжри машинэ зэщӀэгъэнам екӀуалӀэри и хьэзырылъэм къриха зы хьэзыр хужь дахэ Лу хуишиящ: – Мэ, фэеплъу, нэгъуэщӀ сиӀатэмэ, уэстынт, – жиӀэри. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 537. Кабинетыбжэр къызэӀуидзри, лӀы пшэр тхъуэплъ гуэр, бомбэм хуэдэу, унэм къыщӀэхуащ, пыӀэщхъуэ ин щхьэрыгъыу, шухьэ цей хужь къекӀу щыгъыу, и хьэзырхэр къупщхьэ хужьу. Хъуэпсэгъуэ нур, 115. Зыгуэрхэр къэпсэлъэнти, иӀэ маржэ, иджы дызыхуейр къыхэфлъхьэ: щӀакӀуэ зиӀэм – щӀакӀуэ, мэлыфэ зиӀэм – мэлыфэ, къамэ, бгырыпх, уанэ, шхуэ, нахъутэ, хьэзыр, шырыкъу, лъэпэд, къамышы, лъэрыгъ, пыӀэ, сэшхуэ – зи сыт уиӀэми къэгъэтӀылъ. Щынэхужьыкъуэ, 44-45.