хуэубыдын

Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.

(хуеубыд)

1. Зыгуэрым удэӀэпыкъуу зыгуэр ӀэкӀэ убыдын.

рувзяться (рукой) за что-л. (по просьбе кого-л., с целью помочь кому-л. и т. п.)

2. Зыгуэрым и жыӀэкӀэ, и унафэкӀэ зы цӀыху гуэр убыдын, гъэтӀысын, щхьэхуимыт щӀын.

руарестовать, взять под стражу кого-л. (по чьему-л. настоянию, требованию)

3. Зыгуэрым щхьэкӀэ убыдын (тӀысыпӀэ).

рузанять для кого-л. (напр. место)

(хуоубыд)

1. Умыгъэджалэу, йомыгъэхуэхыу къызэтегъэнэфын.

русуметь удержать кого-что-л.

2. Убыдыфын, Ӏэрубыд щӀыфын.

русуметь схватить, поймать, арестовать кого-л.

ТӀасхъэщӀэхыр яхуэубыдакъым.

3. ЗэтегъэувыӀэфын, зэтеубыдэфын.

русмочь удержать кого-что-л. (напр. коня)

4. Зыгуэр зыщӀыпӀэ умыгъэкӀуэн, зэтепӀыгъэн плъэкӀын.

русмочь удержать от чего-л., не дать кому-л. сделать что-л.

5. Уи гум къекӀуа гуэр зэтеубыдэфын (нэпсыр). Нэпсыр хуэубы-дын.

русдержаться; смочь удержать (напр. слезы)

Kitapta geçtiği hali

хуэубыдын I (хуеубыд) перех. гл. 1. взяться (рукой) за что-л. (по просьбе кого-л., с целью помочь кому-л. и т. п.) / Зыгуэрым удэӀэпыкъуу зыгуэр ӀэкӀэ убыдын. 2. арестовать, взять под стражу кого-л. (по чьему-л. настоянию, требованию) / Зыгуэрым и жыӀэкӀэ, и унафэкӀэ зы цӀыху гуэр убыдын, гъэтӀысын, щхьэхуимыт щӀын. 3. переносное занять для кого-л. (напр. место) / Зыгуэрым щхьэкӀэ убыдын (тӀысыпӀэ). II (хуоубыд) неперех. гл. 1. суметь удержать кого-что-л. / Умыгъэджалэу, йомыгъэхуэхыу къызэтегъэнэфын. 2. суметь схватить, поймать, арестовать кого-л. / Убыдыфын, Ӏэрубыд щӀыфын. ТӀасхъэщӀэхыр яхуэубыдакъым. 3. смочь удержать кого-что-л. (напр. коня) / ЗэтегъэувыӀэфын, зэтеубыдэфын. 4. смочь удержать от чего-л., не дать кому-л. сделать что-л. / Зыгуэр зыщӀыпӀэ умыгъэкӀуэн, зэтепӀыгъэн плъэкӀын. 5. сдержаться; смочь удержать (напр. слезы) / Уи гум къекӀуа гуэр зэтеубыдэфын (нэпсыр). Нэпсыр хуэубы-дын.

КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.

(хуоубыд)

1. Убыдыфын, Ӏэрубыд щӀыфын.

Жыраслъэн и цӀэ ираӀуэмэ, зэныкъуэкъур нэхъыбэж хъурт, дапщэщ къаубыдыну Жыраслъэн е къахуэубыдыну уи гугъэххэ, жаӀэрти.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 547

+1 örnek

Абы щыгъуэ зэрыщытащ ноби: Жыраслъэн яӀэщӀэкӀауэ къахуэмубыду щытамэ, ноби аращ, – Жыраслъэн – абрэджщ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 522

2. ЗэтегъэувыӀэн, зэтеубыдэфын. -269.

Астемыр и шыр хуэмыубыду еӀэрт, удз цӀынэ зыдэлъ пщӀантӀэм нэсыжыным хуэпӀащӀэу.— Хъуэпсэгъуэ нур, 64

+2 örnek

– Узыхуейр председателыр арамэ, сыкъэбгъуэтащ! – жиӀэри нэхъ лӀы ныбэфыр къэпсэлъащ, и бгырыпхым и ныбэр хуэмыубыду къыщхьэпрыплъу.— Нал къута, 268

Долэт яхуэмубыду утыкум къилъэдащ аргуэру: – Сэ сфӀэзахуэщ къулыкъущӀэ колхоз тщӀыну.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 522

3. Зыгуэр зыщӀыпӀэ умыгъэкӀуэн, зэтепӀыгъэн плъэкӀын.

Днепр е Дон деж яхуэмубыда нэмыцэр дэ тхуэубыдыну уи гугъэ, жыпӀэу шэч къыщӀытепхьэни щыӀэкъым.— Нал къута, 257

+2 örnek

Иналрэ Къазджэрийрэ къызэдэхъухьа къуажэм къыщыкӀуакӀэ, ахэр пхуэубыдыжынт, абы нэхъейуэ Жыраслъэн а къуажэм къызэрыщаубыдар ящӀэрти, псоми янэр къикӀырт Мэтхъэнхэ я щӀапӀэжьри къаплъыхьыну, кхъэми кӀуэуэ Жыраслъэн зыдэса кхъэ унэми дэплъэну.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 578

А махуэм ичынды нэмэзым и пӀалъэр къэмысыпауэ, Абу-Дериуш хэт къыпэувами яхуэмыубыду и мэжджытым къафӀэкӀуащ мегафон иӀыгъыу.— Кхъэлэгъунэ, 378

Kitapta geçtiği hali

ХУЭУБЫДЫН (хуоубыд) лъэмыӀ. (11). 1. (2). Убыдыфын, Ӏэрубыд щӀыфын. Жыраслъэн и цӀэ ираӀуэмэ, зэныкъуэкъур нэхъыбэж хъурт, дапщэщ къаубыдыну Жыраслъэн е къахуэубыдыну уи гугъэххэ, жаӀэрти. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 547. Абы щыгъуэ зэрыщытащ ноби: Жыраслъэн яӀэщӀэкӀауэ къахуэмубыду щытамэ, ноби аращ, – Жыраслъэн – абрэджщ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 522. 2. (4). ЗэтегъэувыӀэн, зэтеубыдэфын. Астемыр и шыр хуэмыубыду еӀэрт, удз цӀынэ зыдэлъ пщӀантӀэм нэсыжыным хуэпӀащӀэу. Хъуэпсэгъуэ нур, 64. – Узыхуейр председателыр арамэ, сыкъэбгъуэтащ! – жиӀэри нэхъ лӀы ныбэфыр къэпсэлъащ, и бгырыпхым и ныбэр хуэмыубыду къыщхьэпрыплъу. Нал къута, 268-269. Долэт яхуэмубыду утыкум къилъэдащ аргуэру: – Сэ сфӀэзахуэщ къулыкъущӀэ колхоз тщӀыну. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 522. 3. (3). Зыгуэр зыщӀыпӀэ умыгъэкӀуэн, зэтепӀыгъэн плъэкӀын. Днепр е Дон деж яхуэмубыда нэмыцэр дэ тхуэубыдыну уи гугъэ, жыпӀэу шэч къыщӀытепхьэни щыӀэкъым. Нал къута, 257. Иналрэ Къазджэрийрэ къызэдэхъухьа къуажэм къыщыкӀуакӀэ, ахэр пхуэубыдыжынт, абы нэхъейуэ Жыраслъэн а къуажэм къызэрыщаубыдар ящӀэрти, псоми янэр къикӀырт Мэтхъэнхэ я щӀапӀэжьри къаплъыхьыну, кхъэми кӀуэуэ Жыраслъэн зыдэса кхъэ унэми дэплъэну. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 578. А махуэм ичынды нэмэзым и пӀалъэр къэмысыпауэ, Абу-Дериуш хэт къыпэувами яхуэмыубыду и мэжджытым къафӀэкӀуащ мегафон иӀыгъыу. Кхъэлэгъунэ, 378.

Düzeltme Öner

хуэубыдын
Sorun nedir?

KVKK aydınlatma metni

Destek Ver

adigebze.org, Çerkesçenin korunmasına, öğrenilmesine ve gelecek kuşaklara aktarılmasına katkı sağlamak amacıyla geliştirilen bağımsız ve kullanımı ücretsiz bir kültür projesidir.

Projenin sunucu, bakım, geliştirme ve sürdürülebilirlik giderlerine destek sağlayarak adigebze.org gönüllüsü olmak isterseniz aşağıdaki form üzerinden bize ulaşabilirsiniz.

Sizinle en kısa sürede iletişime geçeceğiz.