хуежьэн
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
УБЛЭН, ЕГЪЭЖЬЭН, фежьэн/ хуежьэн, пыхьан/пыхьэн, кӀэдзэн/щӀэдзэн; BAŞLAMAK
фежьэн/хуежьэн → УБЛЭН; BAŞLAMAK
хуежьэн/фежьэн → УБЛЭН; BAŞLAMAK
Bu sonuç kitaptaki 3 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: ублэн
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(хуожьэ)
1. Зыгуэр ублэн егъэжьэн (Ӏуэху гуэр).
руначать делать что-л., приступить к чему-л., приняться за что-л.
Къуажэр къыщикӀухьым, зыгуэр лажьэу пщӀантӀэм дэту илъагъум, Наурыз дыхьэрти дэӀэпыкъуу хуежьэрт.— КӀэрашэ Тембот, Акъсырэ Залымхъан
2. Мурад щӀын, яужь ихьэн (Ӏуэху гуэрым).
рупопытаться, попробовать (что-л. делать)
ЩӀалэ цӀыкӀуитӀым шыр къагъэтэджыну хуежьаи, арщхьэкӀэ зыри яхуещӀакъым. Ж. Б.
3. ЩӀидзэн.
рунастать, наступить (напр. о холодах, сумерках и т. п.)
Нэху щыуэ хуежьащ.
Kitapta geçtiği hali
хуежьэн (хуожьэ) неперех. гл. 1. начать делать что-л., приступить к чему-л., приняться за что-л. / Зыгуэр ублэн егъэжьэн (Ӏуэху гуэр). * Къуажэр къыщикӀухьым, зыгуэр лажьэу пщӀантӀэм дэту илъагъум, Наурыз дыхьэрти дэӀэпыкъуу хуежьэрт. КӀ. Т., Акъ. З. 2. попытаться, попробовать (что-л. делать) / Мурад щӀын, яужь ихьэн (Ӏуэху гуэрым). ЩӀалэ цӀыкӀуитӀым шыр къагъэтэджыну хуежьаи, арщхьэкӀэ зыри яхуещӀакъым. Ж. Б. 3. настать, наступить (напр. о холодах, сумерках и т. п.) / ЩӀидзэн. Нэху щыуэ хуежьащ.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(хуожьэ)
1. Зыгуэр ублэн, егъэжьэн (п. п. Ӏуэху гуэр).
Революцэм и хъыбырыр псоми я гум ирихьа пэтми, Къазджэрий къытригъэзэжри Пушкин, Лермонтов, Некрасов сымэ я поэзием я гугъу ищӀу хуежьащ.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 616
+2 örnek
«Адыгэ макъ» жыхуаӀэу щыта газетыр къыдагъэкӀыу щыхуежьар а къуажэрат.— Зи лъэрыгъыпс тӀыгъа, 521
ЗэрыжиӀа дыдэм хуэдэу Апчарэ и дэлъхум дэӀэпыкъуу хуежьащ.— Щынэхужьыкъуэ, 20
2. Мурад щӀын, яужь ихьэн (Ӏуэху гуэрым).
ПащӀэ цӀырхъыр хъыджэбзым къыщхьэщыжыну хуежьа щхьэкӀэ Исуф еӀунщӀри щхьэпхэтӀыгукӀэ стӀолым техуэу ириудащ.— Лэчымэ, 397
+2 örnek
Апчарэрэ Иринэрэ щӀыунэ щӀыхьэпӀэр ягъэкъэбзэну хуежьа щхьэкӀэ, лӀыжьым идакъым.— Нал къута, 281
Шым къигъэзэжыну тӀэу-щэ хуежьат, арщхьэкӀэ зикӀ къехъулӀакъым.— Хъуэпсэгъуэ нур, 164
3. ЩӀидзэн.
Благъуэм зыӀуригъэлъадэ дыгъэр хуемыгъэхарэ, е ягъащтэу къыжьэдэхужа – махуэр аргуэру нэху къэхъужу хуежьэри цӀыхур къэгуфӀэжауэ нэхъеижу зэрызохьэ, къофэ, зэчыр жаӀэ, зэрогъэхьэкъувыкъу – дунейм техуэжыркъым.— Лъапсэ, 120
+2 örnek
Ар нэхущ Ӏуэгъуэр арати, куэд дэмыкӀыу нэхулъи къищӀу хуежьащ.— Бабыщыкъуэ адакъэпщ, 485
Пшэ зэрызехуэм ешхыдэу, Уафэр къэгъуагъуэу хуежьащ.— Гъэмахуэ уэшх. «Бгы лъапэхэм деж», 110
Kitapta geçtiği hali
ХУЕЖЬЭН (хуожьэ) лъэмыӀ. (167). 1. (111). Зыгуэр ублэн, егъэжьэн (п. п. Ӏуэху гуэр). Революцэм и хъыбырыр псоми я гум ирихьа пэтми, Къазджэрий къытригъэзэжри Пушкин, Лермонтов, Некрасов сымэ я поэзием я гугъу ищӀу хуежьащ. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 616. «Адыгэ макъ» жыхуаӀэу щыта газетыр къыдагъэкӀыу щыхуежьар а къуажэрат. Зи лъэрыгъыпс тӀыгъа, 521. ЗэрыжиӀа дыдэм хуэдэу Апчарэ и дэлъхум дэӀэпыкъуу хуежьащ. Щынэхужьыкъуэ, 20. 2. (49). Мурад щӀын, яужь ихьэн (Ӏуэху гуэрым). ПащӀэ цӀырхъыр хъыджэбзым къыщхьэщыжыну хуежьа щхьэкӀэ Исуф еӀунщӀри щхьэпхэтӀыгукӀэ стӀолым техуэу ириудащ. Лэчымэ, 397. Апчарэрэ Иринэрэ щӀыунэ щӀыхьэпӀэр ягъэкъэбзэну хуежьа щхьэкӀэ, лӀыжьым идакъым. Нал къута, 281. Шым къигъэзэжыну тӀэу-щэ хуежьат, арщхьэкӀэ зикӀ къехъулӀакъым. Хъуэпсэгъуэ нур, 164. 3. (6). ЩӀидзэн. Благъуэм зыӀуригъэлъадэ дыгъэр хуемыгъэхарэ, е ягъащтэу къыжьэдэхужа – махуэр аргуэру нэху къэхъужу хуежьэри цӀыхур къэгуфӀэжауэ нэхъеижу зэрызохьэ, къофэ, зэчыр жаӀэ, зэрогъэхьэкъувыкъу – дунейм техуэжыркъым. Лъапсэ, 120. Ар нэхущ Ӏуэгъуэр арати, куэд дэмыкӀыу нэхулъи къищӀу хуежьащ. Бабыщыкъуэ адакъэпщ, 485. Пшэ зэрызехуэм ешхыдэу, Уафэр къэгъуагъуэу хуежьащ. Гъэмахуэ уэшх. «Бгы лъапэхэм деж», 110.