лъэбакъуэ
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
лъэбэкъу/ЛЪЭБАКЪУЭ, лъэубэкъу; ADIM
ЛЪЭБАКЪУЭ/лъэбэкъу/лъэубэкъу ДЗЫН/ЧЫН; ADIM ATMAK
лъэбакъуэ → лъэбэкъу; ADIM
Bu sonuç kitaptaki 3 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: лъэбэкъу
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
Лъакъуэхэм зы зэблэхыгъуэ якӀур.
рушаг
Лъэбакъуэ цӀыкӀу.
+1 örnek
Лъэбакъуэ зытхух нэхъ имычу Мурадин гу лъитащ шы лъэужьыщӀэм.— Къашыргъэ ХьэпащӀэ
Bu maddedeki ifadeler (8)
лъэбакъуэ дэчэн
рувойти внутрь чего-л. (напр. во двор) или, шагнув, оказаться между чем-л.
лъэбакъуэ дэчыкӀын
рушагнуть, ступить откуда-л. (напр. со двора) наружу.
лъэбакъуэ ирагъэчкъым
рушагу ступить не дают.
лъэбакъуэ ичэн
рувойти куда-л. (напр. во двор).
Фызым гъунэгъум я лъапсэм лъэбакъуэиримычэну тхьэ иӀуащ.
4 ifade daha
лъэбакъуэ къэс, лъэбакъуэ пчыху
руна каждом шагу.
лъэбакъуэ хуэчкъым
рушагу ступить не может без кого-л.
лъэбакъуэ чын
русделать шаг.
Къэбэрдей поэзием и япэ лъэбакъуэр зычар ПащӀэ Бэчмырзэщ.
лъэбакъуэ (лъапэ) щӀэчыкӀын
рувыйти откуда-л.
Kitapta geçtiği hali
лъэбакъуэ шаг / Лъакъуэхэм зы зэблэхыгъуэ якӀур. Лъэбакъуэ цӀыкӀу. * Лъэбакъуэ зытхух нэхъ имычу Мурадин гу лъитащ шы лъэужьыщӀэм. Къ. Хь. Лъэбакъуэ дэчэн войти внутрь чего-л. (напр. во двор) или, шагнув, оказаться между чем-л. Лъэбакъуэ дэчыкӀын шагнуть, ступить откуда-л. (напр. со двора) наружу. Лъэбакъуэ ирагъэчкъым шагу ступить не дают. Лъэбакъуэ ичэн войти куда-л. (напр. во двор). Фызым гъунэгъум я лъапсэм лъэбакъуэиримычэну тхьэ иӀуащ. Лъэбакъуэ къэс, лъэбакъуэ пчыху на каждом шагу. Лъэбакъуэ хуэчкъым шагу ступить не может без кого-л. Лъэбакъуэ чын сделать шаг. * Къэбэрдей поэзием и япэ лъэбакъуэр зычар ПащӀэ Бэчмырзэщ. Лъэбакъуэ (лъапэ) щӀэчыкӀын выйти откуда-л.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
Лъакъуэхэм зы зэблэхыгъуэ якӀур.
Аралпыр тутнакъэщым кърашахэм къахэплъэри, чырбышитӀ хуэдизи зы лъэбакъуэ ныкъуэкӀэ фӀэкӀа адрейхэм япэмыжыжьэу игъэтӀылъащ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 293
+2 örnek
[Алыджыкъуэ:] ПщӀантӀэм сызэрыдыхьэу сыщӀихуауэ лъэбакъуэ зытхух нэхъыбэ схуэмыхьыжу пхъэ гъумыжьыр хыфӀидзэри сыбауэ-сыбапщэу хьэмбыӀуу сытӀысащ.— МелыӀыч, 439
[Мэмэт-щӀакъуэ:]-Уи гъунэгъум и бжыхьыр зы лъэбакъуэкӀэ къигъэкӀуэтарэ бжэгъу хисамэ, бэлыхьлажьэ къокӀ, мобы апхуэдиз щыпачым, сыту зыгуэрым «быхъ» жиӀэу псалъэ къыжьэдэмыкӀарэ?— Лъапсэ, 82
Deyimler (5)
лъэбакъуэ дэмычын
Зыгуэрым щӀыгъуу зыщӀыпӀи мыкӀуэн.
– Мис иныжьыр зэкӀуэкӀауэ, Фагъуэу и фэр пыкӀыпауэ, Джатэ иныр игъэдалъэу, НыщӀолъэӀур лӀыгъэ пӀалъэ: – Гъуэгу къэскӀуащи, махуэл закъуэ СщӀыху бдэсчынкъым зы лъэбакъуэ— Елбэздыкъуэ, 17
лъэбакъуэ чын
ЛъакъуитӀыр зэблэпхыурэ бэкъуэн.
Нурхьэлий и пӀэм имыкӀыфу, зыгуэр мащӀэу къеӀунщӀри лъэбакъуэ щичым, джалэ пэтащ, арщхьэкӀэ нэхъ гъунэгъуу щытхэм ящыщ зы къапхъуэри къызэфӀигъэувэжащ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 155
+2 örnek
Хьэзабу ди щӀым ишэчахэр И натӀэ хъуакъэ бийм и щӀапӀэм, Мис собж лъэбакъуэу сэ къэсчари, Бий унэр сщӀынкъым сэ хьэщӀапӀэ, ДищӀ илъ сщӀэжыну, щысхь симыӀэу Бий щӀыгум лъыпсыр щызгъэжэнущ.— Дыгъэр къепсын папщӀэ. «Шум и гъуэгу», 56
[Алыджыкъуэ:] Лъэбакъуэ зытхух сча, нэхъыбэ сча – си лъэм къызэрихькӀэ сыщӀэпхъуащ, си занщӀэр си гъуэгуу.— МелыӀыч, 458
лъэбакъуэ кӀэлъычын
Зыгуэрым кӀэлъыбэкъуэн.
И башыр щӀым хиӀуху, башыщхьэр ӀэщӀэлъу адэкӀэ-мыдэкӀэ игъакӀуэрт, и Ӏэр дахэу щӀиупскӀэуи башым лъэбакъуэ кӀэщӀ кӀэлъичырт, апхуэдэу фэрыщӀыгъэ тӀэкӀу хэлъу Долэт мэжджытымкӀэ щехым, зыгуэр и ужьым къиувауэ гу лъащ, арщхьэкӀэ къеплъэкӀакъым.— Хъуэпсэгъуэ нур, 199
лъэбакъуэ (хуэ)мычын
Лъэр хузэблэмыхын, и пӀэ имыкӀфын.
АрщхьэкӀэ ЦӀыкӀущэ укъигъэгузавэу лъэрымыхь дыдэт, къызэфӀэувэми, и закъуэ лъэбакъуищ къудей хуэмычу.— Нэгъуху, 33
+1 örnek
[Алыджыкъуэ:] Ерагъпсэрагъыу шоферым сыкъызэфӀигъэувэжати, лъэбакъуэ закъуэ схуэчакъым, сабий зекӀуэкӀэ зрагъащӀэм хуэдэу псоми ди блыпкъыр яӀыгъурэ зыкъомрэ дыкърашэкӀащ, дэр-дэру дызекӀуэжыфын щхьэкӀэ.— МелыӀыч, 436
лъэбакъуэ пхэнж чын
УздэмыкӀуапхъэкӀэ унэтӀын.
Лъэбакъуэ пхэнжу зым ичакъэ – Пхэнжу зекӀуэныр щэм къащощӀ.— Къуршым докӀ. «Дамыгъэ», 73
Kitapta geçtiği hali
ЛЪЭБАКЪУЭ (15). Лъакъуэхэм зы зэблэхыгъуэ якӀур. Аралпыр тутнакъэщым кърашахэм къахэплъэри, чырбышитӀ хуэдизи зы лъэбакъуэ ныкъуэкӀэ фӀэкӀа адрейхэм япэмыжыжьэу игъэтӀылъащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 293. [Алыджыкъуэ:] ПщӀантӀэм сызэрыдыхьэу сыщӀихуауэ лъэбакъуэ зытхух нэхъыбэ схуэмыхьыжу пхъэ гъумыжьыр хыфӀидзэри сыбауэ-сыбапщэу хьэмбыӀуу сытӀысащ. МелыӀыч, 439. [Мэмэт-щӀакъуэ:]-Уи гъунэгъум и бжыхьыр зы лъэбакъуэкӀэ къигъэкӀуэтарэ бжэгъу хисамэ, бэлыхьлажьэ къокӀ, мобы апхуэдиз щыпачым, сыту зыгуэрым «быхъ» жиӀэу псалъэ къыжьэдэмыкӀарэ? Лъапсэ, 82. ◊ Лъэбакъуэ дэмычын (1). Зыгуэрым щӀыгъуу зыщӀыпӀи мыкӀуэн. – Мис иныжьыр зэкӀуэкӀауэ, Фагъуэу и фэр пыкӀыпауэ, Джатэ иныр игъэдалъэу, НыщӀолъэӀур лӀыгъэ пӀалъэ: – Гъуэгу къэскӀуащи, махуэл закъуэ СщӀыху бдэсчынкъым зы лъэбакъуэ. «Елбэздыкъуэ», 17. Лъэбакъуэ чын (29). ЛъакъуитӀыр зэблэпхыурэ бэкъуэн. Нурхьэлий и пӀэм имыкӀыфу, зыгуэр мащӀэу къеӀунщӀри лъэбакъуэ щичым, джалэ пэтащ, арщхьэкӀэ нэхъ гъунэгъуу щытхэм ящыщ зы къапхъуэри къызэфӀигъэувэжащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 155. Хьэзабу ди щӀым ишэчахэр И натӀэ хъуакъэ бийм и щӀапӀэм, Мис собж лъэбакъуэу сэ къэсчари, Бий унэр сщӀынкъым сэ хьэщӀапӀэ, ДищӀ илъ сщӀэжыну, щысхь симыӀэу Бий щӀыгум лъыпсыр щызгъэжэнущ. Дыгъэр къепсын папщӀэ. «Шум и гъуэгу», 56. [Алыджыкъуэ:] Лъэбакъуэ зытхух сча, нэхъыбэ сча – си лъэм къызэрихькӀэ сыщӀэпхъуащ, си занщӀэр си гъуэгуу. МелыӀыч, 458. Лъэбакъуэ кӀэлъычын (1). Зыгуэрым кӀэлъыбэкъуэн. И башыр щӀым хиӀуху, башыщхьэр ӀэщӀэлъу адэкӀэ-мыдэкӀэ игъакӀуэрт, и Ӏэр дахэу щӀиупскӀэуи башым лъэбакъуэ кӀэщӀ кӀэлъичырт, апхуэдэу фэрыщӀыгъэ тӀэкӀу хэлъу Долэт мэжджытымкӀэ щехым, зыгуэр и ужьым къиувауэ гу лъащ, арщхьэкӀэ къеплъэкӀакъым. Хъуэпсэгъуэ нур, 199. Лъэбакъуэ (хуэ)мычын (4). Лъэр хузэблэмыхын, и пӀэ имыкӀфын. АрщхьэкӀэ ЦӀыкӀущэ укъигъэгузавэу лъэрымыхь дыдэт, къызэфӀэувэми, и закъуэ лъэбакъуищ къудей хуэмычу. Нэгъуху, 33. [Алыджыкъуэ:] Ерагъпсэрагъыу шоферым сыкъызэфӀигъэувэжати, лъэбакъуэ закъуэ схуэчакъым, сабий зекӀуэкӀэ зрагъащӀэм хуэдэу псоми ди блыпкъыр яӀыгъурэ зыкъомрэ дыкърашэкӀащ, дэр-дэру дызекӀуэжыфын щхьэкӀэ. МелыӀыч, 436. Лъэбакъуэ пхэнж чын (3). УздэмыкӀуапхъэкӀэ унэтӀын. Лъэбакъуэ пхэнжу зым ичакъэ – Пхэнжу зекӀуэныр щэм къащощӀ. Къуршым докӀ. «Дамыгъэ», 73.