къэкӀухьын
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
зекӀон/зекӀуэн (зекӀо/зокӀуэ), зечъэн /зежэн (зечъэ/зожэ), къэкӀухьэн/ къэкӀухьын (къекӀухьэ/къекӀухь), тезэкӀухьэн/тезэкӀухьын (тезэкӀухьэ/тозэкӀухь); DOLAŞMAK (yürüyüş yapmak, cari/mer’i olmak; koşuşturmak; gezmek; gezinti yapmak)
къэкӀухьан/къэкӀухьын (КЪЕКӀУХЬ(э); GEZMEK
къэкӀухьын/къэкӀухьэн → зекӀон; DOLAŞMAK (gezmek)
къэкӀухьэн/къэкӀухьын → зекӀон; DOLAŞMAK (gezmek)
Bu sonuç kitaptaki 4 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: зекӀон
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
руа) (къекӀухь) неперех. гл.
1. ЗекӀуэн (лъэсу е зыгуэркӀэ). Зыгуэр зэхэкӀухьын. КъэскӀухьащ сэ дуней псори. КӀу. Б. б) (къекӀу) п Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ къекӀуэкӀын.
руходить, ездить 2
Сэбийм къекӀухь.
+5 örnek
Сэ куэдрэ, куэдрэ сигу къолъадэ шы жэр сытесу къэскӀухьын.— Къэбэрдей поэзием и антологие
Зы пщэдджыжь гуэрым.. тӀэкӀу къэскӀухьынщ жиӀэри Хьэлахъуэ жьыуэ къыщӀэкӀат.— КӀэрашэ Тембот
ерех. гл.— обходить вокруг
кого-чего-л.
Мазэ цӀыкӀур пшэм къекӀухьыр.— Советскэ Къэбэрдейм и ӀуэрыӀуатэхэр
Kitapta geçtiği hali
къэкӀухьын а) (къекӀухь) неперех. гл. 1. ходить, ездить / ЗекӀуэн (лъэсу е зыгуэркӀэ). Сэбийм къекӀухь. * Сэ куэдрэ, куэдрэ сигу къолъадэ шы жэр сытесу къэскӀухьын. Къэб. п. и ант. Зы пщэдджыжь гуэрым.. тӀэкӀу къэскӀухьынщ жиӀэри Хьэлахъуэ жьыуэ къыщӀэкӀат. КӀ. Т. 2. обойти, объехать всюду / Зыгуэр зэхэкӀухьын. КъэскӀухьащ сэ дуней псори. КӀу. Б. б) (къекӀу) перех. гл. обходить вокруг кого-чего-л. / Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ къекӀуэкӀын. * Мазэ цӀыкӀур пшэм къекӀухьыр. Сов. Къэб. ифольк.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(къекӀухь)
1. ЗекӀуэн (лъэсу е зыгуэркӀэ).
Сэ куэдрэ, куэдрэ сигу къолъадэ Шы жэр сытесу къэскӀухьын, Ди хэку губгъуэшхуэм сынилъадэу Зэдэжэм пыӀэр яфӀэсхьын— СыкӀуэнт нэхъ псынщӀэу. «ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ», 10
+2 örnek
Псэ зыхэти зыхэмыти Зи Ӏур гъущӀэм ткӀуэпс ириту, Жэщым губгъуэр къеущыхьыр, къыпхуэмыщӀэу къыщикӀухьыр, Дыгъэ хуабэм зимыужьу Шым аргуэру тесщ акъужьыр— Акъужь. «Дамыгъэ», 211
Пхъэ лъакъуэкӀэ къикӀухьу емысахэм я блэгущӀэр хьэлэчу трихащи, ари къуийм и щӀыӀу гуэрэф жыхуаӀэм хуэдэщ— Нал къута, 211
2. Зыгуэр зэхэкӀухьын.
Тыркум кӀуэуэ къикӀухьами, МэзкуукӀэ игъэзэжами, зэрыщытауэ къэнэжат [Къазджэрий]— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 598
+2 örnek
Псыни псыхъуи игъукӀауэ ЩӀыпӀэ мащӀи къэскӀухьа— ПщыхьэпӀэ. «Батырыбжьэ», 72
Алий, сату ӀуэхумкӀэ агенту лажьэрти, мычэму адэкӀэ-мыдэкӀэ къикӀухьырт, унэм къызэрекӀуалӀэ щӀагъуэ щымыӀэу— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 666
(къекӀухь)
Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ къекӀуэкӀын.
Къэрней ныбжьэгъум дэщӀыгъуу Гъуэрыгъуэу пэшхэр къекӀухьыр, И фӀэщӀэщыгъуэщи псори, Сабийм ар хуэдэу мэгуфӀэр— Адэ, 133
+2 örnek
[Елдар:] КъыскӀэлъыплъмэ, жысӀэри мыбыкӀэ сыкъэмыкӀуэу ищхъэрэкӀэ сехри, жэмыхьэтыр хъурейуэ къэскӀухьащ— Хъуэпсэгъуэ нур, 226
ТхылъымпӀэ сэмбхэр я кхъухьу Сабий цӀыкӀу Ӏэджэм къажыхь, Губгъуэм итахэм заплъыхьу Хуэсакъыу хадэр къакӀухь.— Гъэмахуэ уэшх. «Бгы лъапэхэм деж», 110
Kitapta geçtiği hali
КЪЭКӀУХЬЫН I (къекӀухь) лъэмыӀ. (68). 1. (63). ЗекӀуэн (лъэсу е зыгуэркӀэ). Сэ куэдрэ, куэдрэ сигу къолъадэ Шы жэр сытесу къэскӀухьын, Ди хэку губгъуэшхуэм сынилъадэу Зэдэжэм пыӀэр яфӀэсхьын. СыкӀуэнт нэхъ псынщӀэу. «ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ», 10. Псэ зыхэти зыхэмыти Зи Ӏур гъущӀэм ткӀуэпс ириту, Жэщым губгъуэр къеущыхьыр, къыпхуэмыщӀэу къыщикӀухьыр, Дыгъэ хуабэм зимыужьу Шым аргуэру тесщ акъужьыр. Акъужь. «Дамыгъэ», 211. Пхъэ лъакъуэкӀэ къикӀухьу емысахэм я блэгущӀэр хьэлэчу трихащи, ари къуийм и щӀыӀу гуэрэф жыхуаӀэм хуэдэщ. Нал къута, 211. 2. (5). Зыгуэр зэхэкӀухьын. Тыркум кӀуэуэ къикӀухьами, МэзкуукӀэ игъэзэжами, зэрыщытауэ къэнэжат [Къазджэрий]. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 598. Псыни псыхъуи игъукӀауэ ЩӀыпӀэ мащӀи къэскӀухьа. ПщыхьэпӀэ. «Батырыбжьэ», 72. Алий, сату ӀуэхумкӀэ агенту лажьэрти, мычэму адэкӀэ-мыдэкӀэ къикӀухьырт, унэм къызэрекӀуалӀэ щӀагъуэ щымыӀэу. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 666.
КЪЭКӀУХЬЫН II (къекӀухь) лъэӀ. (10). Зыгуэрым и хъуреягъкӀэ къекӀуэкӀын. Къэрней ныбжьэгъум дэщӀыгъуу Гъуэрыгъуэу пэшхэр къекӀухьыр, И фӀэщӀэщыгъуэщи псори, Сабийм ар хуэдэу мэгуфӀэр. «Адэ», 133. [Елдар:] КъыскӀэлъыплъмэ, жысӀэри мыбыкӀэ сыкъэмыкӀуэу ищхъэрэкӀэ сехри, жэмыхьэтыр хъурейуэ къэскӀухьащ. Хъуэпсэгъуэ нур, 226. ТхылъымпӀэ сэмбхэр я кхъухьу Сабий цӀыкӀу Ӏэджэм къажыхь, Губгъуэм итахэм заплъыхьу Хуэсакъыу хадэр къакӀухь. Гъэмахуэ уэшх. «Бгы лъапэхэм деж», 110.