къуэпс
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
къопс/къуэпс; BAĞ 4
къуэпс/къопс; BAĞ 4
КӀЫ, къопс/къуэпс, убытыпӀ/ убыдыпӀэ, къу; SAP 1 (tutamak)
къопс/къуэпс → КӀЫ; SAP 1 (tutamak)
къуэпс/къопс → КӀЫ; SAP 1 (tutamak)
Bu sonuç kitaptaki 5 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Ayrıca bakınız: кӀы
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
1. Языныкъуэ къэкӀыгъэхэм къыщӀэж-къыгуэжхэр.
руотросток, побег
2. Псы жапӀэ нэхъыщхьэм къыгуэкӀа (къыхэкӀа) гуэжхэр.
рурукав, ответвление (реки); проток
Сосрыкъуэ Иныжьыр Хы къуэпсибл щызэхэхуэм и куупӀэм ныхехьэ.— Къэбэрдей поэзием и антологие
3. Благъэ, Ӏыхьлы, ныбжьэгъу зэпыщӀэныгъэхэр.
рукорень, ветвь (о родственных, идейных, дружеских и т. п. связях)
А лъэпкъым я къуэпсхэм куэду заубгъуащ.
Bu maddedeki ifadeler (1)
къуэпс дзын
рудать побег, пустить отросток.
Kitapta geçtiği hali
къуэпс 1. отросток, побег / Языныкъуэ къэкӀыгъэхэм къыщӀэж-къыгуэжхэр. 2. рукав, ответвление (реки); проток / Псы жапӀэ нэхъыщхьэм къыгуэкӀа (къыхэкӀа) гуэжхэр. * Сосрыкъуэ Иныжьыр Хы къуэпсибл щызэхэхуэм и куупӀэм ныхехьэ. Къэб. п. и ант. 3. переносное корень, ветвь (о родственных, идейных, дружеских и т. п. связях) / Благъэ, Ӏыхьлы, ныбжьэгъу зэпыщӀэныгъэхэр. А лъэпкъым я къуэпсхэм куэду заубгъуащ. Къуэпс дзын дать побег, пустить отросток.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
1. Языныкъуэ къэкӀыгъэхэм къыщӀэж къыгуэжхэр.
ЛӀыжьым псом игу лъимытэу Щыст и закъуэ, ищӀу матэ, Удзи къуэпси ямыутэу ЦӀыкӀухэр хуэму къыхуокӀуатэ— Тисей, 479
+1 örnek
[Рау тхьэмадэм жреӀэ:] Армэ хъункъым, си нэхъыщӀэ, Къуэпсхэр, си псэ, фымыутэ— Тисей, 481
2. Псы жапӀэ нэхъыщхьэм къыгуэкӀа (къыхэкӀа) гуэжхэр.
Псы къуэпс Ӏэджи псым холъадэ, ищӀэу къуэпс зыпхъуатэм: ЦӀэ яӀами ямыӀами, ЯӀэу гъуэгум щыбзэхами— Псыежэх. «Мывэ хуабэ», 265
+2 örnek
Уэсыпс защӀэу псынэ къуэпсу Щхьэлыкъуэпсыр зэхолъадэ— Щхьэлыкъуэпс. «Батырыбжьэ», 20
Къуэпсхэр къуршым къыщыщӀадзэу Псы уэр Ӏэджэ Терек хохуэ, Я толъкъунхэр къуэм дэмыхуэу Зэжьыхолъэ, зэрызохуэ— Терек. «Партыр ди пашэу», 116
3. Нур.
Дыгъэ лъагэр зэ къедзакъэм Дыгъэ къуэпсым пшэр хочыхьыр, А нур дахэм и пхъэ лъакъуэр ЗэпещӀыкӀыр хуэмышыхьу— Бгы собранэ. «Партыр ди пашэу», 77
4. Зыгуэрым и лъэужь, и кӀапэ.
ПцӀы иупсыну ежьамэ, ПцӀы къуэпсыр Тхьэм лъегъэӀэсыр— Сатьявати. «Батырыбжьэ», 82
5. Благъэ, Ӏыхьлы.
[Дэфэрэдж:] Сэри сощӀэ: цӀыхум я лъабжьэр, я къуэпсыр хъумэн хуейщ жиӀэу утыкум къилъэдэни къыфхэкӀынкӀэ мэхъу— Лъапсэ, 11
Kitapta geçtiği hali
КЪУЭПС (10). 1. (2). Языныкъуэ къэкӀыгъэхэм къыщӀэж къыгуэжхэр. ЛӀыжьым псом игу лъимытэу Щыст и закъуэ, ищӀу матэ, Удзи къуэпси ямыутэу ЦӀыкӀухэр хуэму къыхуокӀуатэ. «Тисей», 479. [Рау тхьэмадэм жреӀэ:] Армэ хъункъым, си нэхъыщӀэ, Къуэпсхэр, си псэ, фымыутэ. «Тисей», 481. 2. (5). Псы жапӀэ нэхъыщхьэм къыгуэкӀа (къыхэкӀа) гуэжхэр. Псы къуэпс Ӏэджи псым холъадэ, ищӀэу къуэпс зыпхъуатэм: ЦӀэ яӀами ямыӀами, ЯӀэу гъуэгум щыбзэхами. Псыежэх. «Мывэ хуабэ», 265. Уэсыпс защӀэу псынэ къуэпсу Щхьэлыкъуэпсыр зэхолъадэ. Щхьэлыкъуэпс. «Батырыбжьэ», 20. Къуэпсхэр къуршым къыщыщӀадзэу Псы уэр Ӏэджэ Терек хохуэ, Я толъкъунхэр къуэм дэмыхуэу Зэжьыхолъэ, зэрызохуэ. Терек. «Партыр ди пашэу», 116. 3. (1). Нур. Дыгъэ лъагэр зэ къедзакъэм Дыгъэ къуэпсым пшэр хочыхьыр, А нур дахэм и пхъэ лъакъуэр ЗэпещӀыкӀыр хуэмышыхьу. Бгы собранэ. «Партыр ди пашэу», 77. 4. (1). Зыгуэрым и лъэужь, и кӀапэ. ПцӀы иупсыну ежьамэ, ПцӀы къуэпсыр Тхьэм лъегъэӀэсыр. Сатьявати. «Батырыбжьэ», 82. 5. (1). Благъэ, Ӏыхьлы. [Дэфэрэдж:] Сэри сощӀэ: цӀыхум я лъабжьэр, я къуэпсыр хъумэн хуейщ жиӀэу утыкум къилъэдэни къыфхэкӀынкӀэ мэхъу. Лъапсэ, 11.