зэгъэкӀун
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ЗЭГЪЭКӀУН (ЗЭРЕГЪЭКӀУ); ЗЭГЪЭЗЭГЪЫН (ЗЭРЕГЪЭЗЭГЪ(ы); зэфэгъэшъошэн/зэхуэгъэфэщэн (зэфегъэшъуашэ/зэхуегъэфащэ); YAKIŞTIRMAK (birbirine ~; uydurmak; layık görmek)
Bu sonuç kitaptaki 1 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
руа) (зрегъэкӀу) перех. гл.
1. ЗэкӀуу щӀын, зэхуэгъэхъун, зэхуэгъэкӀуэн.
руприладить, подогнать что-л. друг к другу
ПхъащӀэм пхъэбгъухэр зэригъэкӀуащ. Адыгэ фащэмрэ шырыкъумрэ зэгъэкӀун.
+1 örnek
Инус къыщӀэна хьэжы пыӀэмрэ большевик дамыгъэ хъыдан плъыжьымрэ Лу фӀэкӀа зэзыгъэкӀуфын щыӀэу къыщӀэкӀынтэкъым.— КӀыщокъуэ Алим
2. ЗэкӀуу зэхэлъхьэн (псалъэ, уэрэд сыт хуэдэхэр).
рускладно, удачно сложить, сочинить что-л. (песню, стих и т. п.)
{ФатӀимэт} тхылъымпӀэ напэ къыдэсчауэ сыщыст, Джэрий жесӀэну сызыхуей псалъэ ӀэфӀхэр усэу зэзгъэкӀуну сыхэтщ.— Кхъуэхъу Цуцэ
3. Щхьэ, бжыгъэ сыт хуэдэкӀэ зы псалъэр адрей псалъэм екӀу щӀын.
русогласовать что-л.
Псалъэхэр формэкӀэ зэгъэкӀун. б) (зэгъэкӀуащ) неперех. гл.
1. ЗэкӀуу щытын.
рубыть подогнанными, прилаженными друг к другу
Къуажэ псор дызэхуэсри.. мащэ ин къиттӀыкӀри и лъэгури и джабэхэри жыгей пхъэбгъу ӀувкӀэ зэгъэкӀуауэ къитщӀыкӀыжащ.— Дыщэ кӀанэ
+1 örnek
Моуэ, шыкӀэ ӀэкӀуэлъакӀуэу, шырэ и фащэрэ зэгъэкӀуауэ щӀалэ дэнэ щыӀэ?— Уэхъутэ Абдулыхь
2. ЗэкӀуу зэхэлъхьауэ щытын (уэрэд, усэ сыт хуэдэхэр).
рубыть складными (о словах песни и т. п.)
ЖыпӀэри птхыри бзэ хабзэм тету зэгъэкӀуауэ, уи мурадыр ӀупщӀу къикӀыу зэхэплъхьэн хуейщ.— Ӏуащхьэмахуэ
3. Щхьэ, бжыгъэ сыт хуэдэкӀэ зы псалъэр адрей псалъэм екӀуу щытын.
русогласоваться
Псалъэ зэгъуситӀыр бжыгъэкӀэ зэгъэкӀуат.
Kitapta geçtiği hali
зэгъэкӀун а) (зрегъэкӀу) перех. гл. 1. приладить, подогнать что-л. друг к другу / ЗэкӀуу щӀын, зэхуэгъэхъун, зэхуэгъэкӀуэн. ПхъащӀэм пхъэбгъухэр зэригъэкӀуащ. Адыгэ фащэмрэ шырыкъумрэ зэгъэкӀун. * Инус къыщӀэна хьэжы пыӀэмрэ большевик дамыгъэ хъыдан плъыжьымрэ Лу фӀэкӀа зэзыгъэкӀуфын щыӀэу къыщӀэкӀынтэкъым. КӀ. А. 2. складно, удачно сложить, сочинить что-л. (песню, стих и т. п.) / ЗэкӀуу зэхэлъхьэн (псалъэ, уэрэд сыт хуэдэхэр). * {ФатӀимэт} тхылъымпӀэ напэ къыдэсчауэ сыщыст, Джэрий жесӀэну сызыхуей псалъэ ӀэфӀхэр усэу зэзгъэкӀуну сыхэтщ. Кхъу. Ц. 3. грамм. согласовать что-л. / Щхьэ, бжыгъэ сыт хуэдэкӀэ зы псалъэр адрей псалъэм екӀу щӀын. Псалъэхэр формэкӀэ зэгъэкӀун. б) (зэгъэкӀуащ) неперех. гл. 1. быть подогнанными, прилаженными друг к другу / ЗэкӀуу щытын. * Къуажэ псор дызэхуэсри.. мащэ ин къиттӀыкӀри и лъэгури и джабэхэри жыгей пхъэбгъу ӀувкӀэ зэгъэкӀуауэ къитщӀыкӀыжащ. Дыщэ кӀ. Моуэ, шыкӀэ ӀэкӀуэлъакӀуэу, шырэ и фащэрэ зэгъэкӀуауэ щӀалэ дэнэ щыӀэ? У. А. 2. быть складными (о словах песни и т. п.) / ЗэкӀуу зэхэлъхьауэ щытын (уэрэд, усэ сыт хуэдэхэр). * ЖыпӀэри птхыри бзэ хабзэм тету зэгъэкӀуауэ, уи мурадыр ӀупщӀу къикӀыу зэхэплъхьэн хуейщ. Ӏуащхь. 3. грамм. согласоваться / Щхьэ, бжыгъэ сыт хуэдэкӀэ зы псалъэр адрей псалъэм екӀуу щытын. Псалъэ зэгъуситӀыр бжыгъэкӀэ зэгъэкӀуат.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(зэрегъэкӀу)
1. ЗэхуэгъэкӀуэн, зэкӀу, зэщхь щӀын.
Макъ зырызми, зэгъэкӀуауэ Поэт хорыр зэхуашэс, Ауэ, жаӀэр гурымыхьщи, зоныкъуэкъур нобэм къэс.— Поэт хор. «Дамыгъэ», 121
+2 örnek
Сыту телъыджащэт, ярэби, шу къомыр зэбгъурыту, лъэрыгъхэр зэжьэхэуэмэ зууэ, я сэшхуэр, фочыр, къамэр – псори зэгъэкӀуауэ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 127
Советскэ властым къигъэлъагъуэ псэукӀэмрэ шэрихьэтыр зытеухуамрэ зэгъэкӀуа зэрыхъунур, а тӀур зэгъэзэгъа зэрыхъунур къигъуэтын и мурадат Къазджэрий, арщхьэкӀэ игъуэтакъым.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 663
2. Зэщыгуэн, зэщыгъэтӀысхьэн.
Бгы бгъуэнщӀагъым щигъэпщкӀуауэ Дэшхуэу иӀэщ зы къэп ныкъуэ, Хьэлыгъу гъури зэгъэкӀуауэ
Kitapta geçtiği hali
ЗЭГЪЭКӀУН (зэрегъэкӀу) лъэӀ. (7). 1. (5). ЗэхуэгъэкӀуэн, зэкӀу, зэщхь щӀын. Макъ зырызми, зэгъэкӀуауэ Поэт хорыр зэхуашэс, Ауэ, жаӀэр гурымыхьщи, зоныкъуэкъур нобэм къэс. Поэт хор. «Дамыгъэ», 121. Сыту телъыджащэт, ярэби, шу къомыр зэбгъурыту, лъэрыгъхэр зэжьэхэуэмэ зууэ, я сэшхуэр, фочыр, къамэр – псори зэгъэкӀуауэ. Хъуэпсэгъуэ нур, 127. Советскэ властым къигъэлъагъуэ псэукӀэмрэ шэрихьэтыр зытеухуамрэ зэгъэкӀуа зэрыхъунур, а тӀур зэгъэзэгъа зэрыхъунур къигъуэтын и мурадат Къазджэрий, арщхьэкӀэ игъуэтакъым. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 663. 2. (2). Зэщыгуэн, зэщыгъэтӀысхьэн. Бгы бгъуэнщӀагъым щигъэпщкӀуауэ Дэшхуэу иӀэщ зы къэп ныкъуэ, Хьэлыгъу гъури зэгъэкӀуауэ