джэгун
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
ДЖЭГУН (МЭДЖЭГУ: oynuyor); ешӀэн/ещӀэн ешӀэ/йощӀэ: oynuyor); къешӀэн (къешӀэ: oynuyor); къэшъон/ къэфэн (къэшъо/къофэ: oynuyor); OYNAMAK (oyun ~; bir şey ~)
Bu sonuç kitaptaki 1 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
(мэджэгу)
1. Зэш тегъэун, нэгу зегъэужьын.
руиграть (напр. в карты, футбол, шахматы и т. п.)
ГъуэрыгъуапщкӀуэ джэгун. Куэзыр джэгун. Топ джэгун. Шахмат джэгун.
+1 örnek
Джэгу пэтрэ нэ иращӀ.— Псалъэжьхэр
2. Къафэ, удж хуэдэхэм хэтын.
рутанцевать, участвовать в танцах
Фызышэ хьэгъуэлӀыгъуэм щыӀа щӀалэхэр нэху щыхукӀэ джэгуащ.
3. ГушыӀэн.
рушутить
ДжэгукӀэ зымыщӀэр ӀэштӀымкӀэ мауэ.— Псалъэжьхэр
4. Пьесэ сыт хуэдэхэм хэт гуэрым и роль гъэзэщӀэн.
руисполнять роль (напр. в пьесе)
ИкъукӀэ къалэнышхуэ къищтат Егор Булычову джэгуну зи пщэ дэзылъхьэжам.— Ӏуащхьэмахуэ
5. Заём, лоторей хуэдэхэм ехьэлӀауэ пхъэидзэ ящӀын.
руразыгрываться (о тираже займа, лотереи)
Bu maddedeki ifadeler (1)
{и} джэгун къикӀын
рузахотеть порезвиться, развлечься.
Kitapta geçtiği hali
джэгун (мэджэгу) неперех. гл. 1. играть (напр. в карты, футбол, шахматы и т. п.) / Зэш тегъэун, нэгу зегъэужьын. ГъуэрыгъуапщкӀуэ джэгун. Куэзыр джэгун. Топ джэгун. Шахмат джэгун. * Джэгу пэтрэ нэ иращӀ. (погов.) 2. танцевать, участвовать в танцах / Къафэ, удж хуэдэхэм хэтын. Фызышэ хьэгъуэлӀыгъуэм щыӀа щӀалэхэр нэху щыхукӀэ джэгуащ. 3. шутить / ГушыӀэн. * ДжэгукӀэ зымыщӀэр ӀэштӀымкӀэ мауэ. (погов.) 4. исполнять роль (напр. в пьесе) / Пьесэ сыт хуэдэхэм хэт гуэрым и роль гъэзэщӀэн. * ИкъукӀэ къалэнышхуэ къищтат Егор Булычову джэгуну зи пщэ дэзылъхьэжам. Ӏуащхь. 5. разыгрываться (о тираже займа, лотереи) / Заём, лоторей хуэдэхэм ехьэлӀауэ пхъэидзэ ящӀын. {И} джэгун къикӀын захотеть порезвиться, развлечься.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
(мэджэгу)
1. Зэш тегъэун, нэгу зегъэужьын.
Данэ цӀыкӀу джэгуу и щхьэ трегъэужри щысщ, сабэм хэсу— Нал къута, 217
+2 örnek
Уэзджынэ макъ къэӀуати, бжэӀупэм деж джэгуу Ӏута сабий къомыр классхэм щӀэтӀысхьэжауэ щӀэст— Хъуэпсэгъуэ нур, 183
ЩӀалэ цӀыкӀухэм яфӀэфӀт, щхьэл шэрхъым зыкӀэращӀэрэ щхьэлыр къагъэувыӀэу, итӀанэ псы архъуанэм къыхэлъэжурэ, зэрыгъэкӀийуэ джэгун.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 630
2. Къафэ, удж хуэдэхэм хэтын.
Джэгуу зыгуэр къафэмэ, и Ӏуэхур щхьэхуэт.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 668
3. ГушыӀэн.
[Таша теухуауэ цӀыкӀухэм жаӀэрт:] Уа, мэджэгу ар, согъэпцӀ, бэлшэвичым ямубыдынум жэнэту щыӀэр.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 549
+2 örnek
[Адакъэ хужьым бабыщым жриӀэу:] – Уоджэгури уэ уи кӀэр исауэ!— Бабыщыкъуэ адакъэпщ, 487
ИгъащӀэм зыгуэрым фӀэмынэм зышхыр зи дзажэ дэмыхьэ Долэт ар хуидэнт: – Узыр фи кӀапцӀэм исщ, бэлшэвичхэм кӀэдетыр лъэгущӀэтын ямыщӀым, фоджэгури фэ, фи кӀэр исауэ!— Хъуэпсэгъуэ нур, 240
4. Пьесэ сыт хуэдэхэм хэт гуэрым и роль гъэзэщӀэн.
Верэ Павловнэ, Саримэ сымэ зэгъусэу сценэмкӀэ дэкӀуеящ, Тинэ къагъуэту ӀэплӀэ хуащӀыну, адрей джэгуа псоми я Ӏэр яубыдыну, ехъуэхъуну, псалъэ дахэ жраӀэну— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 670
+1 örnek
Молэуэ джэгур Жансэхъут, и лъакъуэр илъэфу, амдэчым еплъурэ нэмэзыбзэ къибжу сценэм йокӀыж, цӀыхур игъэдыхьэшхыу.— Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 670
5. ДжэгукӀэ гуэрым хэтын.
Куэзыр джэгухэм ящыщ зы и нитӀыр куэзырым тенауэ, си дежкӀи къемыплъэкӀыу цӀыхур зэщӀигъэдыхьэшхащ: «Цыщ» жыпӀа?— МелыӀыч, 453
+1 örnek
Щхьэлым деж Ӏусу куэзыр джэгуахэм я деж согъазэри цӀыхур нэхъыбэж хъуауэ зэрогъэхьэкъувыкъу— МелыӀыч, 452
6. Псыхьэлыгъуэу жэн.
Псыхьэлыгъуэхэм я жапӀэм Удз щыгъэгъахэщ щӀэращӀэу, Мылу щытахэм нэхъапэм, Псыуэ мэджэгухэр хуэпӀащӀэу.— Гъатхэ. «Бгы лъапэхэм деж», 109
Kitapta geçtiği hali
ДЖЭГУН (мэджэгу) лъэмыӀ. (95). 1. (40). Зэш тегъэун, нэгу зегъэужьын. Данэ цӀыкӀу джэгуу и щхьэ трегъэужри щысщ, сабэм хэсу. Нал къута, 217. Уэзджынэ макъ къэӀуати, бжэӀупэм деж джэгуу Ӏута сабий къомыр классхэм щӀэтӀысхьэжауэ щӀэст. Хъуэпсэгъуэ нур, 183. ЩӀалэ цӀыкӀухэм яфӀэфӀт, щхьэл шэрхъым зыкӀэращӀэрэ щхьэлыр къагъэувыӀэу, итӀанэ псы архъуанэм къыхэлъэжурэ, зэрыгъэкӀийуэ джэгун. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 630. 2. (1). Къафэ, удж хуэдэхэм хэтын. Джэгуу зыгуэр къафэмэ, и Ӏуэхур щхьэхуэт. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 668. 3. (11). ГушыӀэн. [Таша теухуауэ цӀыкӀухэм жаӀэрт:] Уа, мэджэгу ар, согъэпцӀ, бэлшэвичым ямубыдынум жэнэту щыӀэр. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 549. [Адакъэ хужьым бабыщым жриӀэу:] – Уоджэгури уэ уи кӀэр исауэ! Бабыщыкъуэ адакъэпщ, 487. ИгъащӀэм зыгуэрым фӀэмынэм зышхыр зи дзажэ дэмыхьэ Долэт ар хуидэнт: – Узыр фи кӀапцӀэм исщ, бэлшэвичхэм кӀэдетыр лъэгущӀэтын ямыщӀым, фоджэгури фэ, фи кӀэр исауэ! Хъуэпсэгъуэ нур, 240. 4. (39). Пьесэ сыт хуэдэхэм хэт гуэрым и роль гъэзэщӀэн. Верэ Павловнэ, Саримэ сымэ зэгъусэу сценэмкӀэ дэкӀуеящ, Тинэ къагъуэту ӀэплӀэ хуащӀыну, адрей джэгуа псоми я Ӏэр яубыдыну, ехъуэхъуну, псалъэ дахэ жраӀэну. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 670. Молэуэ джэгур Жансэхъут, и лъакъуэр илъэфу, амдэчым еплъурэ нэмэзыбзэ къибжу сценэм йокӀыж, цӀыхур игъэдыхьэшхыу. Мазэ ныкъуэ щхъуантӀэ, 670. 5. (2). ДжэгукӀэ гуэрым хэтын. Куэзыр джэгухэм ящыщ зы и нитӀыр куэзырым тенауэ, си дежкӀи къемыплъэкӀыу цӀыхур зэщӀигъэдыхьэшхащ: «Цыщ» жыпӀа? МелыӀыч, 453. Щхьэлым деж Ӏусу куэзыр джэгуахэм я деж согъазэри цӀыхур нэхъыбэж хъуауэ зэрогъэхьэкъувыкъу. МелыӀыч, 452. 6. (1). зэхь. Псыхьэлыгъуэу жэн. Псыхьэлыгъуэхэм я жапӀэм Удз щыгъэгъахэщ щӀэращӀэу, Мылу щытахэм нэхъапэм, Псыуэ мэджэгухэр хуэпӀащӀэу. Гъатхэ. «Бгы лъапэхэм деж», 109.