банэ
Türkçe-Adıgece Sözlük, Fahri Huvaj
Kitapta geçtiği hali
банэ/панэ; DİKEN 1
панэ/банэ; DİKEN 1
Bu sonuç kitaptaki 2 maddeden oluşuyor. Kitapta Doğu diyalekti koyu, Batı diyalekti düz, iki diyalektte ortak sözcükler BÜYÜK HARFLE yazılmıştır.
Адыгэбзэ Псалъалъэ, Багъы П.М.
1. КъэкӀыгъэ языныкъуэхэм къыпхэуэу ятет папцӀэр.
руколючка
Пыжьей банэ. Банэ къыпхэуэн.
2. Банэу зэщӀэкӀа щӀыпӀэ.
рузаросли колючих растений
Банэ и пӀэ банэ къокӀэж.— Псалъэжьхэр
+1 örnek
Хъанкъалэ аузым деж банэм уи адэм и хьэхэм бажэ къыхахуащ.— Шортэн Аскэрбий
Bu maddedeki ifadeler (2)
Банэ Ӏураулъэф!
рутипун ему на язык (букв. пусть ему колючками рот раздерёт).
- Уэ банэ пӀураулъэф! - жеӀэр Иныжьым.— ӀуэрыӀуатэ
банэ бжыхь
Пыжьей банэу хуа бжыхь.
руплетень из терновника
Хадэм и хъуреягъыр банэ бжыхькӀэ къэщӀыхьащ.
Kitapta geçtiği hali
банэ 1. колючка / КъэкӀыгъэ языныкъуэхэм къыпхэуэу ятет папцӀэр. Пыжьей банэ. Банэ къыпхэуэн. 2. заросли колючих растений / Банэу зэщӀэкӀа щӀыпӀэ. * Банэ и пӀэ банэ къокӀэж. (погов.) Хъанкъалэ аузым деж банэм уи адэм и хьэхэм бажэ къыхахуащ. Ш. А. Банэ Ӏураулъэф! типун ему на язык (букв. пусть ему колючками рот раздерёт). * - Уэ банэ пӀураулъэф! - жеӀэр Иныжьым. фольк. банэ бжыхь плетень из терновника / Пыжьей банэу хуа бжыхь. Хадэм и хъуреягъыр банэ бжыхькӀэ къэщӀыхьащ.
КӀыщокъуэ Алим и Бзэм и Псалъалъэ, БищӀо Б.Ч.
1. КъэкӀыгъэ, псэущхьэ языныкъуэхэм къыпхэуэу ятет папцӀэ.
Банэр щхьэхуэу щытыгъамэ, хьэ дзэкъэкӀэр зыхищӀэнт [цыжьбанэм].— Хьэмрэ цыжьбанэмрэ. «Дамыгъэ», 120
2. Банэу зэщӀэкӀа щӀыпӀэ; банапӀэ, баналъэ.
Пшэ гуэрэным мазэ пхыкӀым Хуэдэу банэм шыр хэмыкӀыу, Бий лъэужьым ар ирокӀуэ… «— Елбэздыкъуэ, 9
+2 örnek
Бийм къелакъым нэм къыщӀэуэ, КъытеукӀэ и кхъэм банэ… «— ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ, 409
Макъ зэхихым ар хуэсакъыу, Хьэкурынэ йолъэр банэм…— Тисей, 503
3. ПапцӀэ, банэ зытет.
Школышхуэм пэмыжыжьэу щытыр сымаджэщт, гъущӀ кӀапсэ банэкӀэ къэхухьауэ.— Хъуэпсэгъуэ нур, 113
Deyimler (1)
банэ Ӏураулъэф
ЖимыӀэпхъэ жызыӀэм щхьэкӀэ къагъэсэбэп гыбзэщ.
И фэкӀи и плъэкӀэкӀи а лӀыр [Гъуумар] зэрыябгэр ӀупщӀт, абы и пхъашагъэм и хъыбар Ӏэджи зэхахат цӀыхухэми, банэ Ӏураулъэф, жаӀэу зыӀурагъэхырт, Ӏэмалыншагъэм къимыгъакӀуэмэ, къэмыкӀуэу.— Хъуэпсэгъуэ нур, 115
+1 örnek
КъэкӀуахэр зэчэнджэщыжри: – Банэ Ӏураулъэф мы лӀы ябгэм, – жаӀэри къыздикӀам ягъэзэжащ.— Лыгъэ, 413
Kitapta geçtiği hali
БАНЭ (16). 1. (10). КъэкӀыгъэ, псэущхьэ языныкъуэхэм къыпхэуэу ятет папцӀэ. Банэр щхьэхуэу щытыгъамэ, хьэ дзэкъэкӀэр зыхищӀэнт [цыжьбанэм]. Хьэмрэ цыжьбанэмрэ. «Дамыгъэ», 120. 2. (5). Банэу зэщӀэкӀа щӀыпӀэ; банапӀэ, баналъэ. Пшэ гуэрэным мазэ пхыкӀым Хуэдэу банэм шыр хэмыкӀыу, Бий лъэужьым ар ирокӀуэ… «Елбэздыкъуэ», 9. Бийм къелакъым нэм къыщӀэуэ, КъытеукӀэ и кхъэм банэ… «ЩӀалэгъуэ щӀыналъэ», 409. Макъ зэхихым ар хуэсакъыу, Хьэкурынэ йолъэр банэм… «Тисей», 503. 3. (1). плъыф. ПапцӀэ, банэ зытет. Школышхуэм пэмыжыжьэу щытыр сымаджэщт, гъущӀ кӀапсэ банэкӀэ къэхухьауэ. Хъуэпсэгъуэ нур, 113. ◊ Банэ Ӏураулъэф (8). ЖимыӀэпхъэ жызыӀэм щхьэкӀэ къагъэсэбэп гыбзэщ. И фэкӀи и плъэкӀэкӀи а лӀыр [Гъуумар] зэрыябгэр ӀупщӀт, абы и пхъашагъэм и хъыбар Ӏэджи зэхахат цӀыхухэми, банэ Ӏураулъэф, жаӀэу зыӀурагъэхырт, Ӏэмалыншагъэм къимыгъакӀуэмэ, къэмыкӀуэу. Хъуэпсэгъуэ нур, 115. КъэкӀуахэр зэчэнджэщыжри: – Банэ Ӏураулъэф мы лӀы ябгэм, – жаӀэри къыздикӀам ягъэзэжащ. Лыгъэ, 413.